Psikozun erken dönemindeki hastalarda formal düşünce bozuklukları ve sosyal işlevselliğin intihar düşüncesi/davranışı üzerine etkilerinin incelenmesi

---

Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, HAMİDİYE ULUSLARARASI TIP FAKÜLTESİ, PSİKİYATRİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: PINAR ÇELİKKIRAN ERDEM

Danışman: Nesrin KARAMUSTAFALIOĞLU

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

AMAÇ: Bu çalışmanın amacı, hastalığın erken döneminde bulunan şizofreni spektrum bozukluğu tanısı almış hastalarda, sosyal işlevsellikte bozulma ve formal düşünce bozukluklarının bilinen diğer etkenlerle birlikte intihar düşüncesi/davranışı üzerine etkilerinin araştırılması ve bu faktörlerin kendi aralarındaki ilişkilerin gösterilmesidir. GEREÇ ve YÖNTEM: Çalışma evreni, Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh Sağlığı ve Sinir Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi'ne bağlı ayaktan tedavi üniteleri ve yataklı servislerde takip edilen, son 12 ay içerisinde şizofreni spektrum bozukluğu tanısı almış, son üç ay içinde intihar girişimi olan 30 hasta ve intihar girişimi olmayan 34 hastadan oluşmaktadır. Hastalara Sosyodemografik Veri Formu, Pozitif ve Negatif Sendrom Ölçeği, Calgary Şizofrenide Depresyon Ölçeği, Bireysel ve Sosyal Performans Ölçeği, Columbia İntihar Önem Derecesi Ölçeği ve Düşünce ve Dil Ölçeği uygulanmıştır. BULGULAR: İntihar girişimi bulunan ve bulunmayan gruplar karşılaştırıldığında, ailede psikiyatrik hastalık öyküsü olması, toplam hastalık süresi ve tedavisiz geçen hastalık süresi açısından anlamlı farklılıklar bulundu. Bununla beraber pozitif semptomlar ve depresif semptomların fazla olması, sosyal işlevselliğin düşük olması, negatif formal düşünce bozukluklarının az olması, pozitif formal düşünce bozukluklarının fazla olması ile intihar girimi ilişkili bulundu. Aynı zamanda pozitif formal düşünce bozuklukları ile pozitif semptomlar, depresif semptomlar ve sosyal işlevsellik arasında; negatif formal düşünce bozuklukları ile pozitif semptomlar, negatif semptomlar ve depresif semptomlar arasında; sosyal işlevsellik ile pozitif semptomlar arasında orta ileri düzeyde ilişki saptandı. SONUÇ: Psikotik bozukluğun erken döneminde bulunan kişilerde intihar girişimi riskinin yüksek olduğu göz önünde bulundurulduğunda, intihar girişimi için risk faktörlerinin belirlenmesi oldukça önemlidir. Çalışmamızdan elde edilen veriler ışığında, intihar girişimi açısından yüksek riskli olan hastaların muayene ve takip süreçleri esnasında daha dikkatli olunmalı ve uygun önlem ve müdahaleler sağlanmalıdır. Çalışmanın kısıtlılıkları arasında çalışmanın kesitsel dizaynı, küçük örneklem sayısı, stabil ve akut hasta birlikteliği, formal düşünce bozukluklarını ölçmek için kullanılan Düşünce ve Dil Ölçeği'nin subjektif formal düşünce bozukluklarını ölçememesi ve Düşünce ve Dil Ölçeği'ni uygulayan çalışmacının tanılara kör olmaması sayılabilir.