Kronik böbrek hastalarında geriatrik nutrisyonel risk indeksi (GNRI) ile arterial stiffness (damar sertliği) arasındaki ilişkinin incelenmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA ATATÜRK GÖĞÜS HASTALIKLARI VE GÖĞÜS CERRAHİSİ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ŞÜHEDA ALBAYRAK ÇELENK
Danışman: Aysun AYBAL KUTLUGÜN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş: Kronik böbrek hastalarında yetersiz beslenme önemli bir morbidite ve mortalite nedenidir. Yaşlı hastalarda beslenme durumunu gösteren GNRI kolay uygulanabilir, yeni ve güvenilir bir indekstir. Kardivoyasküler olaylar ve ateroskleroz için ön gördürücü olan arteriyel stiffness HT, KBH gibi pek çok hastalıkta ve ileri yaşta sıklıkla görülmektedir. Bu çalışmada diyalize girmeyen kronik böbrek hastalarında GNRI ile arteryel stiffness arasındaki ilşkinin incelenmesi planlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya evre 3-5 diyalize girmeyen 65 yaş ve üzerinde 80'i kadın 138 kronik böbrek hastası dahil edildi. Hastaların serum glukoz, kreatinin, tGFH, ürik asit, albümin, hemoglobin, HbA1c, lipit parametreleri (low density lipoprotein kolesterol (LDL-K), high density lipoprotein kolesterol (HDL-K), trigliserid (TG), total kolesterol (TK)) poliklinik kayıtlarından ulaşıldı. Çalışma için onam veren hastaların ofis şartlarında boy, vücut ağırlığı, KB ve arteriyel stiffness ölçümleri kaydedildi. GNRI değerlerine göre hastalar 3 gruba (tertil) ayrıldı. Grupların demografik, klinik ve laboratuvar özelliklerimve arteriyel stiffness verileri istatistiksel olarak karşılaştırıldı. Bulgular: Çalışmaya alınan hastaların yaş ortalaması 72.56±6.52 yıl olup hastaların %87.7'sinde HT, %43.5'inde DM ve %20.3'ünde sigara öyküsü saptandı. Hastaların %9.4'ü 92'den düşük %65'i ise 98'den büyük GNRI değerine sahipti. Arteriyel stiffness özellikleri açısından 3 grup arasında anlamlı farklılık saptanmadı. Evre 3A kronik böbrek hastalarında GNRI değerinin anlamlı olarak daha yüksek olduğu bulundu (p<0.001). Çalışmamızda 65 yaş ve üzeri diyalize girmeyen evre 3-5 kronik böbrek hastalarında GNRI değeri ile hemoglobin arsında anlamlı pozitif korelasyon saptandı (r=0,366 , p<0.001). Lineer regresyon analizinde GNRI için belirleyici faktörlerin hemoglobin ve tGFH değerlerinin olduğu tespit edildi (p<0.001). Sonuç: Araştırmamızda ileri evre kronik böbrek hastalığında geriatrik nutrisyonel risk indeksinin daha düşük olduğu saptandı. Hemoglobin ve tGFH değerleri GNRI için belirleyici faktörler olarak tespit edildi. Beslenme durumunu ön gören GNRI ile arteriyel stiffness arasında ise korelasyon saptanmadı. Ancak daha fazla sayıda hastanın dahil edildiği, prospektif, randomize kontrollü bir çalışmada farklı sonuçlar çıkabilir. Anahtar Kelimeler: Kronik böbrek hastalığı, geriatri, arteriyel stiffness