Preeklampsi tanısı alan gebelere masaj topu uygulamasının arteriyel kan basıncı, yorgunluk ve anksiyete üzerine etkisi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, GÜLHANE SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, EBELİK ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ZEHRA BİCAV
Danışman: Filiz ÜNAL TOPRAK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışma preeklampsi tanısı alan gebelere masaj topu uygulamasının arteriyel kan basıncı, yorgunluk ve anksiyete üzerine etkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Gereç ve Yöntem: Bu çalışma 2 Ekim 2023 - 19 Temmuz 2024 tarihleri arasında Ankara Etlik Şehir Hastanesi perinatoloji servisinde 32 deney, 30 kontrol grubu olmak üzere 62 gebe ile randomize kontrollü olarak yapılmıştır. Çalışmada veriler ''Tanıtıcı Özellikler Bilgi Formu'', ''Durumluk Kaygı Envanteri (STAI-I)'', ''Yorgunluk İçin Görsel Benzerlik Skalası'', ''Arteriyel Kan Basıncı İzlem Formu I'', ''Arteriyel Kan Basıncı İzlem Formu II'' ve ''Masaj Topu Uygulama Durum Çizelgesi'' kullanılarak toplanmıştır. Deney grubunun ellerine ve ayaklarına 3 gün boyunca günde 20 dk masaj topu ile uygulama yapılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde iki kategorili bağımsız değişkenlerin karşılaştırılmasında bağımsız iki örnek t testi ve Mann Whitney U testi , üç ve üzeri bağımsız gruplarda ise tek yönlü ANOVA ve Kruskal Wallis H testi kullanılmıştır. Grup ve zamana göre karşılaştırılmalarda ise Robust ANOVA kullanılmıştır. Bulgular: Çalışmamızda masaj topu uygulaması sonrası STAI-I ile yorgunluk alt boyutu arasında pozitif, enerji alt boyutu arasında ise negatif yönde yüksek düzeyde anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Enerji ile yorgunluk arasında ise negatif yönde yüksek düzeyde anlamlı bir ilişki saptanmıştır (p<0,001). Deney grubunda STAI-I ve yorgunluk alt boyutu ortalama puanlarının uygulama sonrası azaldığı ve enerji alt boyutu ortalama puanının arttığı saptanmıştır. Kontrol grubunda ise STAI-I ortalama puanının arttığı, yorgunluk ve enerji alt boyutu ortalama puanlarının azaldığı saptanmıştır. Gruplara göre sistolik/diyastolik kan basıncı değerleri istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (p<0,001). Deney grubunda sistolik kan basıncı toplamda 1.ölçümde 135 ± 1,32'iken, 4.ölçümde 128 ± 1,21 bulunmuştur. Diyastolik kan basıncı toplamda 1.ölçümde 81,8 ± 1,05 iken, 4. ölçümde 78,6 ± 1,08 bulunmuştur. Sonuç: Preeklampsi tanısı alan gebelerde masaj topu uygulamasının arteriyel kan basıncını ve anksiyeteyi azaltmada etkili olduğu, yorgunluğu azaltmada etkili olmadığı enerjiyi artırdığı sonucuna varılmıştır. Masaj topunun preeklampsi tanısı alan gebelerde kullanılması önerilir. Anahtar Kelimeler: Anksiyete, Arteriyel Kan Basıncı, Ebelik, Masaj Topu, Preeklampsi, Yorgunluk.