İstanbul'daki Aile Hekimi asistanlarının sağlıklı yaşam biçimi davranışları ve depresyon durumunun birlikte değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL HASEKİ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: TUĞÇE DURAL
Danışman: Mustafa Reşat DABAK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:AMAÇ: Hekimlerin sağlığının kötü olması, üretkenliğini, etkinliğini ve hasta bakımı kalitesini olumsuz şekilde etkileyip sağlık sisteminin yetersiz çalışmasına sebep olmaktadır. Bu çalışmada aile hekimliği asistanlarının sağlıklı yaşam biçimi davranışları ile depresyon durumunu birlikte değerlendirmeyi amaçladık. GEREÇ ve YÖNTEM: Çalışmamız kesitsel bir araştırmadır. 1 Eylül 2023 – 15 Ekim 2023 tarihleri arasında yapılan çalışmamızda, İstanbul'da görev yapmakta olan aile hekimliği asistanlarına online anket yoluyla ulaşılarak anketimizi doldurmaları sağlandı. Eksiksiz doldurulan 159 anket formu değerlendirmeye alındı. Asistan hekimlere 'Sosyodemografik Bilgi Formu', 'Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları Ölçeği II (SYBDÖ II) ve Birinci Basamak İçin Beck Depresyon Ölçeği (BDÖ-BB)' ölçeklerinden oluşan 3 bölümlük anket uygulanmıştır. Çalışmadan elde edilen veriler SPSS 15.0 for Windows programında analiz edildi ve p<0.05 anlamlı kabul edildi. BULGULAR: Çalışmamıza katılan asistan hekimlerin %58,5'i kadın, %41,5'i erkektir. Katılımcıların %69,2'si 24-29 yaş aralığında, %21,4'ü 30-34 yaş aralığında, %9,4'ü ise 35 yaş üstüdür. SYBDÖII'den alınabilecek minimum puan 52, maksimum puan 208 olarak belirlenmiştir ve alınan puanın yüksek olması olumlu sağlıklı yaşam biçimi davranışını göstermektedir. Çalışmamızda asistan hekimlerin aldıkları SYBDÖII toplam puanlarının medianı 117 olarak belirlenmiştir. Katılımcıların %61,0'ında BDÖ-BB'ye göre depresyon tespit edilmiştir. Çalışmamızda SYBDÖII sağlık sorumluluğu, beslenme, manevi gelişim, kişiler arası ilişkiler, stres yönetimi alt faktör puanları ve ölçek toplam puanı depresyonda olduğu tespit edilen kişilerde istatistiksel olarak anlamlı şekilde düşük saptanmıştır. SONUÇ: Çalışmamıza katılan aile hekimliği asistanlarının %61,0'ında BBBDÖ'ye göre depresyon tespit edilmiş olması en dikkat çekici sonuçlardan biridir. Asistan hekimler arasında yüksek oranda depresyon görülmesine karşın yalnızca %32,7'sinin antidepresan tedaviyi geçmişte görmüş ya da şu an görüyor olması depresyon tedavisindeki eksikliğe işaret etmektedir. SYBDÖII sağlık sorumluluğu, beslenme, manevi gelişim, kişiler arası ilişkiler, stres yönetimi alt faktör puanları ve ölçek toplam puanının depresyonda olduğu tespit edilen kişilerde istatistiksel olarak anlamlı şekilde düşük olması nedeniyle sağlıklı yaşam biçimi davranışlarının artmasının depresyon belirtilerini azaltması beklenmektedir. Sağlıklı yaşam biçimi davranışları kazandırılması yönünde çalışmalar yapılması depresyon tedavisine katkı sağlayabilir. Asistan hekimlere sağlıklı yaşam biçimi davranışlarını kazandırılması yönünde çalışmalar yapılmalıdır. ANAHTAR KELİMELER: Aile hekimliği asistanları, sağlıklı yaşam biçimi davranışları, depresyon durumu