Obstrüktif akciğer hastalığı olan bireylerde geleneksel ve tamamlayıcı tedavi kullanımı


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA DIŞKAPI YILDIRIM BEYAZIT SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ESRA DOĞAN

Danışman: Cenk AYPAK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

DOĞAN, E. Obstrüktif Akciğer Hastalığı olan bireylerde Geleneksel ve Tamamlayıcı Tedavi kullanımı. S.B. Sağlık Bilimleri Üniversitesi Dışkapı Yıldırım Beyazıt Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Aile Hekimliği Kliniği Uzmanlık Tezi, Ankara 2019. Giriş ve Amaç:Astım ve KOAH dünyada ve ülkemizde prevalansı giderek artan ve yaşam kalitesini olumsuz yönde etkileyen önemli kronik hastalıklar arasında yer almaktadır. Günümüzde astım ve KOAH tedavisinde kullanılan medikal tedavinin hastalığın progresyonunu tamamen engelleyememesi nedeniyle hastalar bilimsel tedavi dışı alternatif yöntemlere başvurabilmektedirler. Ülkemizde de tüm dünya ülkelerindekine benzer oranda geleneksel ve tamamlayıcı tıp(GTT) yöntemlerinin kullanım oranı giderek artmaktadır. Prevalansı yüksek birer hastalık olmalarına rağmen astım ve KOAH olan bireylerde GTT kullanımına dair ülkemizde yapılmış az sayıda araştırma bulunmaktadır. Biz de bu çalışmada; hastanemize başvuran astım ve KOAH olan bireylerde GTT kullanma sıklığını, kullanılan yöntemleri, GTT yöntemlerine başvurma nedenlerini, GTT kullanımının hastaların sosyodemografik verileri, medikal tedavileri ve hastalık özellikleri ile olan ilişkisini araştırmayı amaçladık. Gereç ve Yöntem: Bu çalışma; 01.07.2018-30.10.2018 tarihleri arasında Dışkapı Yıldırım Beyazıt Eğitim Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği Polikliniğine başvuran en az 6 ay öncesinde astım veya KOAH tanısı almış 212 hasta dahil edilerek yapıldı. Hastalara sosyodemografik veriler, GTT yöntemleri kullanımı ve GTT kullanımını etkileyen faktörleri belirlemek amacıyla hazırlanan anket formu yüz yüze görüşme tekniğiyle uygulanmıştır.İsGTTistiksel analizler SPSS versiyon 20.0 paket programı kullanarak yapılmıştır. Bulgular: Çalışmamızda astım hastalarının %68,5'i, KOAH hastalarının %57,3'ünün en az bir GTT yöntemi kullandığı belirlendi. En fazla tercih edilen GTT yöntemleri sırasıyla bitkisel ürünler ve hayvansal ürünlerdi. Bitkisel ürünlerden en fazla keçiboynuzu pekmezi, çörekotu ve bitkisel karışımlar kullanılırken hayvansal ürünlerden de en fazla bal, bıldırcın yumurtası ve arı poleni-sütü kullanılmıştır. Astım hastalarında yaş arttıkça GTT kullanım oranı artmıştır. Çalışan ve eğitim seviyesi yüksek astım hastalarında GTT kullanım oranı daha düşük bulunmuştur. Hastalık süresi uzun ve solunum fonksiyon testleri (SFT) değerlerinden FEV1 ve FVC'si düşük olan hastalarda GTT kullanımı daha fazlayd. Hastaların çoğunluğunun GTT yöntemlerini arkadaşları ve ailelerinden öğrendileri belirlendi ve en sık GTT yöntemlerine başvurma nedenleri ilaç etkisini artırmaktı. Hastaların yarıdan fazla GTT yönteminden fayda gördüğünü belirtirken daha az bir kısmıda başkalarınada önermişti. Sonuç: Hastalarımızın büyük bir kısmı GTT kullanımını hekimler ile paylaşmamıştır. Bu nedenle sağlık çalışanları olarak hastayı bilgilendirmek ve doğru bilgiye ulaşmasını sağlamak amacıyla hastalarımızın GTT kullanımı sorgulanmalıdır. Hastalarımıza GTT yöntemlerinin etki mekanizmasını, doza bağımlı olarak zararlı olabileceği, medikal tedavi ile etkileşime girebileceği, medyadaki bilgi kirliği konusunda bilgilendirilmeli ve doğru bilgiye ulaşması sağlanmalıdır. Bunun içinde sağlık çalışanlarınında GTT yöntemleri konusunda yeterli bilgiye sahip olmaları gerekmektedir. Anahtar kelimeler: Geleneksel ve Tamamlayıcı tıp, Astım, KOAH