Toksik alkol alımı ile acil servise başvuran hastaların başvuru anındaki kan glikoz ve laktat seviyelerinin prognoz üzerine olan etkisinin incelenmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, KONYA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: TUĞÇE AYAN

Danışman: Ramazan KÖYLÜ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç:Bu çalışmanın amacı, acil servise toksik alkol alımı nedeniyle başvuran erişkin hastalarda, hastaların klinik ve laboratuvar özelliklerinin prognoz üzerine etkilerinin araştırılmasıdır. Gereç ve Yöntem:Tek merkezli, hastane tabanlı, retrospektif kohort şeklinde tasarlanan bu tez çalışması, Sağlık Bilimleri Üniversitesi Konya Şehir Hastanesi Acil Servisine 01.08.2020 ile 31.08.2022 tarihleri arasında toksik alkol alımı sonrasında çeşitli semptomlar ile başvuran 18 yaş üzeri 50 hasta ile yürütülmüştür. Hastaların demografik, özgeçmiş, başvuru anındaki vital bulguları, elektrokardiyografi (EKG) bulguları, biyokimyasal parametreleri, arter kan gazı (AKG) parametreleri ve manyetik rezonans görüntüleme (MRG) bulguları kaydedilmiştir. Bu özellikler, çalışmanın primer sonuç değişkenleri olan ölüm varlığı ve istenmeyen olay varlığı ile ilişkisi araştırılmıştır. Hastane içi tüm nedenli ölümler, ölüm olarak kayıt edilmiştir. Ayrıca, ölüm, bakıma muhtaç hale gelme, görme kusuru oluşumu veya nörolojik sekel oluşumu istenmeyen olay olarak kategorize edilmiştir. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 50 hastanın medyan yaşı 50,5 yıl iken, büyük çoğunluğu erkektir. Hastaların 3'ü (%6,0) bradikardik 14'ü (%28,0) taşikardik iken, 14'ü (%28,0) prehipertansif iken, 12 hastada (%24,0) evre 1, 9 hastada (%18,0) evre 2 hipertansiyon vardır. EKG'de hastaların 1'inde (%2,0) sağ dal bloğu, 2'sinde (%4,0) sinüs bradikardisi, 14'ünde (28,0) sinüs taşikardisi, 1'inde (%2,0) atrial fibrilasyon saptanmıştır. Hastaların 10'unda (%20,0) oksijen saturasyonu %91-94 arasında, 4'ünde (%8,0) %86-90 arasında ve 3'ünde (%6,0) %85 ve altındadır. Hastaların %28,0'inde diffüzyon MRG'de pozitif bulgu saptanmışken, %38,0'inde mekanik ventilasyon (MV) ihtiyacı, %2,0'sinde trakeostomi endikasyonu, %80,0'inde diyaliz endikasyonu ve 34 hastada geçici/kalıcı görme bozukluğu gelişmiştir. Hastaların 15'i tedavi sonrası şifa ile taburcu olmuşken, 19 hastada kalıcı görme kusuru, 3'ünde kalıcı nörolojik sekel, 1'inde sürekli bakım ihtiyacı gelişmiş ve 12 hasta (%24,0) izlem sürecinde ex olmuştur. Kalp atım hızındaki ve SO 2 'deki artış mortalite riskini azaltırken, difüzyon MRG bulgusu varlığı ve MV ihtiyacı mortalite riskini arttırmaktadır. Yaş arttıkça advers olay gelişi riski artarken, difüzyon MRG bulgusu varlığı advers olay gelişim riskini arttırmaktadır. Mortalite açısından en yüksek tanısal performansa sahip ilk üç laboratuvar parametresi; kreatinin (sensitivitesi %100,0 ve spesifisitesi %68,4), laktat (sensitivitesi %100,0 ve spesifisitesi %60,5) ve HCO 3 'tır (sensitivitesi %83,3 ve spesifisitesi %81,6). Sonuç: Çalışmamız her 4 hastadan birinin ex olduğu, taburcu edilen vakaların ise yaklaşık yarısında kalıcı görme kusurunun geliştiği ağır bir hasta grubu ile yürütülmüştür. Prognostik olarak ciddi sonuçları olabilecek toksik alkol alımı vakalarında, MRG bulgusu olan, MV ihtiyacı gelişen ve kreatinin ve laktat artışı saptanan hastaların yakın izlem ve yönetimi mortaliteyi azaltmada yardımcı olacaktır. Anahtar Kelimeler: Zehirlenme, toksik alkol alımı, mortalite, istenmeyen olay