Diyabetik kronik böbrek hastalarında antihiperglisemik tedavilerin değerlendirilmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, KOCAELİ DERİNCE SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: TUĞBA TOBAŞ

Danışman: Erkan ŞENGÜL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Çalışmamızda evre 2-4 kronik böbrek hastalığı (KBH) olan diyabetik hastaların aldıkları antihiperglisemik tedavi şekillerini incelemek ve literatürde önerilen tedavi yöntemleri ile karşılaştırmak amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Çalışmamız kesitsel, retrospektif bir çalışma olarak tasarlandı. Kocaeli Derince Eğitim ve Araştırma Hastanesi Nefroloji Polikliniği'ne Kasım 2021 ve Mayıs 2022 tarihleri arasında başvuran diyabetli evre 2-4 KBH tanılı 316 hasta dahil edildi. Hastaların demografik verileri, eşlik eden hastalıklar, diyabetin komplikasyon varlığı, diyabet takip parametrelerine uyum, aşılanma durumu, kullandıkları ilaçlar, laboratuvar verileri, boy, kilo ve kan basıncı ölçümleri kaydedildi. Bulgular: Çalışmaya katılan hastaların ortalama yaşı 63,69±9,51 yıl, ortalama diyabet süresi 14,77±8,32 yıl olarak saptandı. Tedaviye rağmen hastaların %61,71'i hiperglisemik (HbA1c ≥%7), %68,98'si hipertansif, %54,75'i obez ve %65,6'sı hiperlipidemik (LDL-K ≥100 mg/dl) bulundu. Hastaların %45,57'sinde diyete uyum ve %18,04'ünde düzenli egzersiz yaptığı tespit edildi. Hastalarımızda diyabet takip parametrelerine uyum ve komplikasyon değerlendirilme düzeyleri yetersizdi. Hastaların %76'sının RAS blokeri, %49'unun statin, %52'sinin insülin, %36'sının metformin, %58'inin DPP-4İ ve %36'sının SGLT-2İ kullandığı gösterildi. SGLT-2İ kullananların %54,38'inde ilacın son üç ay içinde başlandığı saptandı. SGLT-2İ kullananlar HbA1c, tGFH, hemoglobin, proteinüri, albuminüri, SKB ve DKB değerleri kullanmayanlara göre anlamlı olarak daha yüksek bulundu (p değeri sırayla p=<0,001, p=<0,001, p=<0,001, p=0,028, p=0,020, p=0,035 ve p=0,034). Sonuç: Hastaların yüksek oranda RAS blokeri kullanıyor olması ve KBH evresi arttıkça metformin kullanım oranının azalması güncel kılavuz önerileri ile uyumluydu. SGLT-2İ'nin hastaların önemli bir kısmında yeni başlanılmış olması; proteinüri seviyesi yüksek, zayıf glisemik ve kan basıncı kontrolü olan hastalarda tercih edilmesi ilacın böbrek koruyucu etkilerinden daha fazla yararlanabilecek hastalara başlanma eğilimi olarak düşünüldü. Çalışmamız bu anlamda diyabetik hastaların bakım standartlarına daha fazla önem verilmesine ve güncel kılavuz önerilerine vurgu yapmaktadır. Anahtar Kelimeler: Kronik böbrek hastalığı; Diyabetes mellitus; İnsülin tedavisi; Oral antidiyabetik ilaçlar.