Astım tanılı 12-18 yaş arası ergen hastalarda serum D vitamini ve çinko düzeylerinin değerlendirilmesi ve astım kontrolündeki etkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL PROF. DR. CEMİL TAŞÇIOĞLU ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BÜŞRA BULUT
Danışman: Hüseyin DAĞ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Astım hışıltı, nefes darlığı, öksürük, göğüste sıkışıklık semptomlarıyla seyreden ve bu semptomların zaman içinde değişkenlik göstermesi ile karakterize kronik inflamatuar bir hastalıktır. D vitamini ve çinkonun çalışmalarla gösterilmiş olan antiinflamatuar etkileri olduğu bilinmektedir. Bu etkileri nedeniyle D vitamini ve çinko eksikliğinin astım patogenezinde rol oynayabileceği düşünülmektedir. Bu nedenle, D vitamini ve çinko düzeylerinin astım patogenezi ve astımın kontrolü üzerine etkisiyle ilgili birçok çalışma yapılmış fakat farklı sonuçlara varılmıştır. Çalışmamızdaki amacımız, 12-18 yaş arası astım tanılı ergen hastalarda serum D vitamini ve çinko düzeylerininin astım kontrolüne etkisini incelemek ve literatüre katkı sağlamaktır. Gereç ve Yöntem: Çalışmamıza 12-18 yaş arasında, yaş ve cinsiyet açısından benzer özellikte olan, vücut kitle indeksi (VKİ) 5-85 persentil arasında olan astım tanılı 62 hasta ve 62 sağlıklı gönüllü dahil edildi. Katılımcıların demografik, klinik özellikleri ile laboratuvar parametrelerinden hemogram, total Ig E, çinko ve vitamin D düzeyleri venöz kan örneği alınarak çalışıldı. Astım kontrolünü değerlendirmek için astım tanlı hastalara Astım Kontrol Testi (AKT) yapıldı. İstatistik analiz ve hesaplamalarda IBM SPSS Statistics 22 programı kullanıldı. Bulgular: Vitamin D ortanca değeri astım grubunda 14,3 (3-44) ng/ml ve kontrol grubunda ise 12,0 (3-45) ng/ml olarak hesaplandı. Astımlı çocuklarda Vitamin D düzeylerinin, istatistiksel anlamlılığa çok yakın düzeyde kontrol grubundan yüksek olduğu ancak farkın anlamlı olmadığı belirlendi (p=0,058). Çinko düzeyi ortancası ise astım grubunda 75,0 (51-155) μg/dL iken, kontrol grubunda 80,0 (60-145) μg/dL idi ve kontrol grubunda anlamlı düzeyde çinko düzeyi daha yüksekti (p=0,018). Vitamin D ortanca değeri astımı kontrol altında olan hastalarda 19,6 (6,35-44) ng/ml iken, astımı kontrol altında olmayanlarda ise 13 (3- 31,6) ng/ml olarak belirlendi, ancak istatistiksel olarak anlamlı olmadığı saptandı. Kontrollü astım ile kontrolsüz astım grubu karşılaştırıldığında Çinko düzeyleri arasında anlamlı düzeyde farklılık saptanmadı. Sonuç: Serum Çinko düzeylerinin astım gelişiminde etkili olabileceğini fakat astım kontrolüyle ilişkili olmadığını saptadık. Vitamin D'nin astım kontrolüne etkisi olabileceği fakat astım gelişimindeki etkisinin daha çok araştırılması gerektiği kanaatindeyiz.