Opiat kullanım bozukluğu tanısı olan hastalarda içselleştirilmiş damgalanma ile özkıyım riski arasındaki ilişkide anksiyete, depresyon ve somatizasyonun aracılığı

ÖZGÜR AYCAN AKDUR

Opiat kullanım bozukluğu tanısı olan hastalarda içselleştirilmiş damgalanma ile özkıyım riski arasındaki ilişkide anksiyete, depresyon ve somatizasyonun aracılığı

Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ÖZGÜR AYCAN AKDUR

Danışman: Hüseyin GÜLEÇ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Giriş ve Amaç: Opiat kullanım bozukluğu önemli bir halk sağlığı sorunudur. Bu bozukluğun gidişatında ortaya çıkabilecek farklı psikiyatrik durumlara ek olarak, özkıyım girişimleri, yaşamı tehdit etmesi nedeniyle önemli bir yere sahiptir. Özkıyım açısından yüksek risk altında olan bu grup hastada, gruba özgü, değiştirilebilir riskleri ve koruyucu faktörlerin daha iyi anlaşılması, bu gruba özgü müdahale programları geliştirilmesini sağlayacaktır. Bu çalışmada, içselleştirilmiş damgalanma ile intihar riski arasındaki ilişki ve bu ilişkide somatizasyon, depresyon ve anksiyetenin aracılığının araştırılması amaçlandı. Yöntem: Bu çalışma, Erenköy Ruh ve Sinir Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi AMATEM polikliniğinde ayaktan tedavi gören opiat kullanım bozukluğu tanılı ardışık 100 hasta ile yapıldı. Araştırmaya alınan hastalara Sosyodemografik Veri Toplama Formu,Hasta Sağlık Anketi (PHQ- SADS), Bağımlılık Profili İndeksi-K (BAPİ-K), Ruhsal Hastalıkların İçselleştirilmiş Damgalanması Ölçeği (RHİDÖ), İntihar Olasılığı Ölçeği (İOÖ) uygulandı. Elde edilen veriler Mann Whitney-U testi, Jonckheere-Terspstra sıralı alternatifler testi, Spearman korelasyon analizi kullanılarak çözümlenmiştir. Verilerin analizinde bir istatistiksel paket program kullanılmıştır. Sonuçların yorumlanmasında p<0,05 anlamlılık düzeyi kabul edilmiştir. Bulgular: Yapılan istatistiksel analizler sonucunda, yaş ile içselleştirilmiş damgalanma arasında istatistiksel olarak anlamlı negatif güçlü bir ilişki saptanmıştır (r=-0,373).Kadın ve erkek arasında anlamlı bir farklılık saptanmamıştır. Eğitim düzeyine göre anlamlı bir farklılık saptanmamıştır.Yapılan lojistik regresyon analizi sonucunda diğer değişkenlerden bağımsız olarak içselleştirilmiş damgalanmanın özkıyım riskini yordadığı görülmüştür. Tartışma ve sonuç:Opiat kullanım bozukluğu tanısı olan bireylerde içselleştirilmiş damgalanma ile özkıyım riski arasında istatistiksel olarak anlamlı güçlü bir ilişki ortaya konmuştur. Bu ilişkinin depresyon, anksiyete ve somatizasyondan bağımsız olduğu, tek başına içselleştirilmiş damgalanmanın özkıyım riski açısından yordayıcı olduğu saptanmıştır.