Kronik bel ağrısı şikayetiyle başvuran erkek hastalarda yaşam kalitesi ve cinsel yaşam kalitesinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, KONYA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FURKAN CİHAT DEDE
Danışman: Selma PEKGÖR
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Ortopedi ve Travmatoloji Polikliniği'ne başvuran kronik bel ağrılı erkek hastalar ile Aile Hekimliği Polikliniği'ne başvuran sağlıklı erkek bireylerin yaşam kalitesi ve cinsel yaşamının değerlendirilmesi amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Bu araştırma, 15 Nisan 2023 – 15 Temmuz 2023 tarihleri arasında Konya Şehir Hastanesi Ortopedi ve Travmatoloji Polikliniği'ne başvuran 18- 50 yaş arası 71 kronik bel ağrılı erkek hasta ile Konya Şehir Hastanesi Aile Hekimliği Polikliniği'ne başvuran 18-50 yaş arası 79 sağlıklı gönüllü erkek olmak üzere toplam 150 katılımcı ile tamamlandı. Tüm katılımcılara sosyodemografik özellikleri içeren 6 soruluk anket formu, 12 sorudan oluşan Kısa Form 12 Sağlık Ölçeği (SF-12) ve 5 sorudan oluşan Arizona Cinsel Yaşantılar Ölçeği (ACYÖ) uygulanıp kronik bel ağrılı hastalara ayrıca 1 sorudan oluşan Görsel Analog Skala (GAS) ve 10 sorudan oluşan Oswestry Özürlülük İndeksi (OÖİ) uygulandı. İstatistiksel analizler SPSS versiyon 23.0 programında yapılmıştır. Bulgular: Kronik bel ağrılı hastaların yaş ortalaması 36,9±8,1 yıl, sağlıklı kontrollerin 36,0±8,2 yıl saptandı. Kronik bel ağrılı hastaların ağrı süresi ortancası 36 (4-120) ay, GAS puanı ortancası 5 (2-10), OÖİ puanı ortancası 32.0 (12,0-68,0) tespit edildi. Kronik bel ağrılı hastaların sağlıklı kontrollere göre yaşam kalitesi fiziksek alt grup puanı (p=0,001) ve mental alt grup puanı (p<0,007) düşük, ACYÖ puanı (p<0,001) yüksek tespit edildi. Yaş arttıkça katılımcıların yaşam kalitesi mental (p=0,002) ve fiziksel (p<0,001) alt grup puanı düşük, ACYÖ puanı (p<0,001) ve cinsel işlev bozukluğu sıklığı (p<0,001) yüksek bulundu. Katılımcıların eğitim düzeyi yükseldikçe yaşam kalitesi fiziksel alt grup puanının arttığı (p<0,001), ACYÖ puanı (p<0,001) ve cinsel işlev bozukluğu sıklığının (p<0,001) azaldığı tespit edildi. Kronik bel ağrılı hastaların GAS puanı arttıkça yaşam kalitesi mental alt grup puanı (p=0,001) ve fiziksel alt grup puanının (p<0,001) düştüğü; ACYÖ puanı (p<0,001) ve cinsel vii işlev bozukluğu sıklığının (p<0,001) arttığı tespit edildi. Kronik bel ağrılı hastaların OÖİ puanı arttıkça yaşam kalitesi mental alt grup puanı (p<0,001) ve fiziksel alt grup puanının (p<0,001) düştüğü; ACYÖ puanı (p<0,001) ve cinsel işlev bozukluğu sıklığının (p<0,001) arttığı saptandı. Katılımcıladan cinsel disfonksiyonu olanlarının yaş ortalaması yüksek (p<0,001); yaşam kalitesi mental alt grup puanı (p<0,001) ve fiziksel alt grup puanının (p<0,001) düşük olduğu tespit edildi. Kronik bel ağrılı hastalardan cinsel disfonksiyonu olanlarının yaşam kalitesi mental alt grup puanı (p<0,001) ve fiziksel alt grup puanının (p<0,001) düşük; OÖİ puanı (p<0,001) ve GAS puanının (p<0,001) yüksek olduğu saptandı. Sonuç: Çalışmamızda kronik bel ağrılı hastaların sağlıklı kontrollere göre yaşam kalitesinin düştüğü ve cinsel disfonksiyon sıklığının arttığı tespit edildi. Ayrıca kronik bel ağrılı hastaların eğitim düzeyi düştükçe yaşam kalitesinin düştüğü, cinsel disfonksiyonun arttığı saptandı. Yaş, GAS puanı ve OÖİ puanı arttıkça yaşam kalitesinin düştüğü, cinsel disfonksiyonun arttığı saptandı. Kronik bel ağrılı hastaların yaşam kalitesi ve cinsel yaşamının etkilenmekte olduğu bilinmeli, buna yönelik tedbirler alınması ve uygun tedaviye yönlendirilmeleri önerilir. Anahtar Kelimeler: Bel ağrı, Yaşam kalitesi, Cinsel yaşam