65 yaş ve üstü bireylerde pnömokok (kpA13) aşılaması ve aşılama sonrası etkinliğinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL ŞİŞLİ HAMİDİYE ETFAL SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, TIP EĞİTİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SEDA ÖZMEN
Danışman: Güzin ZEREN ÖZTÜRK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:AMAÇ: Yaşlanma ile beraber komorbid durumların artması, yaşa ve eşlik eden hastalıklara bağlı olarak immün sistemin zayıflaması erişkinlerde birçok bulaşıcı hastalığın gelişme riski artmaktadır. Dünya genelinde ve ülkemizde yaşlı nüfusun belirgin şekilde arttığını ve erişkinler için tehlikeli olan birçok hastalığın aşı ile önlenebildiğini düşündüğümüzde erişkin aşılama önemli hale gelmiştir. Pnömokokal hastalık sıklığı 65 yaş üstünde artış gösterir. Ülkemizde bu yaş grubunda önerilen aşılardan biri konjuge pnömokok aşısıdır. Çalışmamızda, 65 yaş ve üstü hastalarda pnömokok aşısı yapılıp yapılmamasının 6 aylık enfeksiyon sıklığına etkisini araştırmayı amaçladık. GEREÇ YÖNTEM: Çalışmamıza, 1-31 Mayıs 2019 tarihleri arasında, herhangi bir sebeple polikliniğe başvuran ve çalışmaya katılmayı kabul eden 65 yaş ve üstü hastalar dahil edildi. Bu süre zarfında polikliniğe başvurmuş olan hastalar retrospektif olarak taranarak belirlendi. Aşı yaptırma durumları değerlendirilerek, hastalar aşı yaptıran ve aşı yaptırmayan grup olarak iki grup olarak ele alındı. Hastalar 6 ay boyunca enfeksiyon sıklığı açısından takip edildi. BULGULAR: Katılımcıların yaş ortalaması 70,41 ± 5,23 olarak hesaplandı. Katılımcıların %61,3 (n=92)'ü kadın iken %38,7 (n=58)'si erkekti. Hastaların %80,7'sinin (n=121) DM, KAH, KOAH, astım gibi bir kronik hastalığı mevcutken, DM tanılı hastalar %50,7 (n=76) ile büyük çoğunluğu oluşturuyordu. Hastaların aşı yaptırma durumuna bakıldığında; %52 (n=78)'si aşı yaptırmış iken; %48 (n=72)'i aşı yaptırmamıştı. Aşı yaptırmamış olan hastalara yaptırmama nedeni sorulduğunda en sık neden 'bilgi eksikliği' (%48,6) idi. Aşı yaptıran ve aşı yaptırmayan hastalarda; kronik bir akciğer hastalığı varlığı, DM varlığı veya kronik kardiyak hastalık varlığı takip edilen 6 ay içerisindeki ASYE sıklığı karşılaştırıldığı zaman istatistiksel olarak anlamlı bir fark saptanmadı (p>0,005). Katılımcıların aşı yaptırma durumunda bağımsız olarak, son 1 yıl içerisinde geçirdikleri ÜSYE sayıları ile 6 aylık takip süresinde geçirdikleri ASYE sayıları arasında anlamlı, olumlu, orta bir korelasyon vardı (p=0,001 r=0,259). Katılımcıların aşı yaptırmış olma durumundan bağımsız olarak, son 1 yıl içerisinde geçirdikleri ASYE sayıları ile 6 aylık takip süresinde geçirdikleri ASYE sayıları ix arasında istatistiksel olarak anlamlı, olumlu, zayıf bir korelasyon vardı (p=0,039 r=0,169). SONUÇ: Erişkin aşıları Dünya'da ve ülkemizde problem olmaya devam etmektedir. Pnömokok aşıları ve yaşlı popülasyon aşı uygulamaları konusunda farkındalığın artması gerekmektedir. Farkındalık yaratacak hekimlere bu konuda önemli görev düşmektedir. Anahtar Kelimeler: Erişkin Aşılama, Pnömokok Aşısı, Yaşlı Popülasyon