Çocuk hematoloji onkoloji servisinde yatan kanser hastalarında malnütrisyon değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ADANA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MAHMUT ÇİÇEK
Danışman: Defne Ay TUNCEL
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmada çocuk hematoloji ve onkoloji servisinde yatan hastaların beslenme durumlarının değerlendirilmesi ve malnütrisyon varlığının sıklığı, risk faktörleri ve etkilerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya Adana Şehir Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Hematoloji-Onkoloji servisinde 10.04.2023 – 10.07.2023 tarihleri arasında, yaşları 0-18 yaş arasındaki 122 hasta dahil edildi. Çalışma tek merkezli ve kesitsel araştırma olarak planlandı. Çalışmaya dahil edilen hastaların demografik özellikleri (yaş, cinsiyet), tanı süresi, tedavi durumları, gastrointestinal semptom varlığı, biyokimyasal ve hematolojik kan bulguları kaydedildi. Hastaların antropometrik ölçümlerine göre Gomez, Waterlow sınıflaması ile Standart Deviasyon (sapma) Skoru (SDS, Z skoru) hesaplandı. Bu skorlamalar ile malnütrisyon prevelansı belirlendi. Malnütrisyon gelişmesine etki eden faktörler araştırıldı. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen hastaların 16'sı (%34,8) kız, 30'u (%65,2) erkekti. Ortalama yaş 8,5±5,0 yıl, ortanca yaş 8 yıl olarak bulundu. Hastaların %73'ü T.C vatandaşı, %27'si ise Suriye vatandaşıydı. Hastaların %59,8'i hematolojik tümöre, %40,2'si solid tümöre sahipti. Kilo Z skor, boy Z skor, VKİ Z skor, üst orta kol çevresi ve triceps deri kıvrım kalınlığı ölçümleri Gomez ve Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) Z skoru sınıflandırmasına göre malnütrisyon olan grupta anlamlı olarak daha düşüktü (p<0,05). Kilo Z skor, VKİ Z skor, üst orta kol çevresi ve triceps deri kıvrım kalınlığı ölçümleri Waterlow sınıflandırmasına göre malnütrisyon olan grupta anlamlı olarak daha düşüktü (p<0,05). Hastaların Gomez sınıflandırmasına göre %85,2'sinde, Waterlow sınıflandırmasına göre %23,8'inde, DSÖ Z skoruna göre %22,1'inde malnütrisyon saptandı. Gomez sınıflandırmasına göre hastaların %9,8'inde hafif, %9,5'inde orta, %65,6'sında ağır derecede malnütrisyon saptandı. Waterlow sınıflandırmasına göre hastaların %14,8'inde hafif, %7,4'ünde orta, %1,6'sında ağır derecede malnütrisyon saptandı. DSÖ Z skoruna göre 0-2 yaş arası hastalarda yetersiz beslenme sıklığı anlamlı olarak daha yüksek saptandı (p=0,041). Sonuç: Özellikle kanserli çocuklarda malnütrisyon oranı yüksektir ve çok yönlü olarak değerlendirilmesi gerekmektedir. Bu popülasyonda hem yetersiz beslenme için tanı kriterlerine hem de bunun önlenmesi ve tedavisine yönelik kılavuzlara yönelik ihtiyaç devam etmektedir.