Kolorektal kanserli hastalarda inflamatuar indekslerin prognoz ve sağkalım üzerine olan etkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL PROF. DR. CEMİL TAŞÇIOĞLU ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: TUBA SAYDAM
Danışman: İsmayil YILMAZ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Kolorektal kanserler (KRK), tüm dünyada kanserler arasında görülme sıklığı açısından üçüncü sırada bulunur. Kansere bağlı ölümlerde ise dördüncü sıradadır. Bu çalışmada tedavi öncesi değerlendirilen inflamatuar indekslerin KRK'lerde prognoz ve sağkalımı belirleme üzerine olan etkisini araştırmayı amaçladık. Gereç ve Yöntem: Ocak 2015- Aralık 2020 tarihleri arasında KRK tanısı ile cerrahi uygulanan 780 hasta hastane otomasyon sisteminden retrospektif olarak taranmış olup; 641 küratif cerrahi rezeksiyon yapılan hasta çalışmaya dahil edilmiştir. Çalışmaya dahil edilen hastaların tedavi öncesinde alınan kan tetkiklerinden; Nötrofil-Lenfosit Oranı (NLR), Trombosit-Lenfosit Oranı (PLR), Lenfosit-Monosit Oranı (LMR), Nötrofil-Lökosit Oranı (NLoR), Lenfosit-Lökosit Oranı (LLoR), Mean Platelet Volume (MPV)-Trombosit Oranı (MPVPR), C-Reaktif Protein (CRP)-Albumin Oranı (CAR), Kolon İnflamatuar İndeksi (CII), Sistemik İmmün-İnflamasyon (SII) indeksi ve Modifiye Glasgow Prognostik Skoru (mGPS) değerleri hesaplanmıştır. KRK hastalarının demografik özellikleri, tümör yerleşim yerleri, T, N, M durumları ve evreleri, patolojik özellikleri Cox regresyon modeli ile ve sağkalım açısından Kaplan-Meier analizi ile değerlendirilmiştir. İstatistik anlamlılık düzeyi p<0.05 olarak kabul edilmiştir. Bulgular: Sağkalım açısından takip süresi ortalama 30.1 aydır. Cinsiyet açısından gruplar arasında anlamlı fark yoktur (p=0.736), ileri yaşla birlikte ve ASA skoru arttıkça mortalite artmaktadır (p<0.01). Tümör yerleşim yeri sağkalım açısından istatiksel olarak anlamlı değildir (p=0.638). Tümörün T, N, M durumu ve evresi sağkalım açısından prognozu belirleyicidir (p<0.001). İncelenen inflamatuar indeksler içerisinde NLR (p=0.047), PLR (p=0.016), LMR (p=0.001), LLoR (p=0.023), CAR (p<0.001), SII (p=0.008) ve mGPS (p=0.01) değerleri genel sağkalım öngörmede istatistiksel olarak anlamlıdır. Çalışmamızda mGPS'nun mortaliteyi belirlemede bağımsız prognostik değişken olduğu gösterilmiştir. NLoR (p=0.25), MPVPR (p=0.26) ve CII (p=0.673) değerlerinin ise genel sağkalım ilişkili anlamlı farkı bulunmamıştır. Çalışılan inflamatuar indeksler hastalıksız sağkalımı öngörmede istatistiksel olarak anlamlı değildir. İnflamatuar indekslerin hastaların evrelerine göre sağkalımı öngörmedeki etkinliği incelendiğinde; yalnızca CAR'nın Evre IV'te istatistiksel olarak anlamlı fark yarattığı saptanmıştır (p=0.038). İnflamatuar indeksler, tümör yerleşim yerine göre sağkalımı öngörmede ayrı ayrı değerlendirildiğinde ise; sağ kolonda SII indeksinin (p=0.014), CAR'nın (p=0.021), NLR'nın (p=0.012), PLR'nın (p=0.004), LMR'nın (p=0.029), NLoR'nın (p=0.021) ve LLoR'nın (p=0.01); CAR'nın ise sol kolonda (p=0.045) ve transvers kolonda (p=0.026) istatistiksel olarak anlamlı olduğu görülmüştür. MPVPR'nın yerleşim yerine göre sağkalımda etkinliği yoktur. Sonuç: İnflamatuar indeksler kolay ulaşılabilmeleri, ek maliyet gerektirmemeleri ve farklı birçok kanser türünde sağkalımı öngörebilme etkileri nedeni ile kanser prognozunda ve sağkalım çalışmalarında ön plana çıkmaktadır. İnflamatuar indeksler kullanılarak daha kötü prognoz ve sağkalıma sahip olacağı öngörülen hastaların tedavilerinde gelişmiş çözüm arayışlarına gidilebilir ve kişiye özgü tedavi stratejilerinin geliştirilmesine katkı sağlanabilir.