Polisitemili çocuklarda kardiyak fonksiyonların değerlendirilmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA GÜLHANE SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: İBRAHİM EMRE KALAY

Danışman: Orhan GÜRSEL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Polisitemi çocukluk çağında karşılaşabileceğimiz hematolojik bir problemlerden biridir. Polisitemi artmış hemoglobin ve hematokrit düzeyinden dolayı hiperviskoziteye neden olabilir. Hiperviskozitenin ise artmış periferik direnç, artmış afterload, myokardiyal iskemi, artmış pulmoner arter basıncı gibi durumlara neden olmaktadır. Çalışmamızda çocuk kardiyoloji polikliniğine polisitemi nedeniyle yönlendirilen çocuklar ile sağlıklı çocukları konvansiyonel ekokardiyografi ve Speckle Tracking Ekokardiyografi (STE) yöntemi ile değerlendirerek polisiteminin kardiyak fonksiyonlar üzerindeki etkisini değerlendirmek amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya Şubat 2024 ile Nisan 2024 tarihleri arasında SBÜ Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Kardiyoloji Polikliniği'ne polisitemi nedeniyle yönlendirilen 18 yaş altı 30 çocuk hasta dâhil edilmiştir. Kontrol grubuna ise çocuk kardiyolojisi polikliniğine başvuran ve polisitemisi olmayan, 18 yaş altı, benzer demografik özellikleri taşıyan, bilinen kronik hastalık öyküsü olmayan, kardiyolojik hastalığı bulunmayan, demir eksikliği anemisi bulunmayan, spora katılım vb. sebeplerle ekokardiyografi çekilmesi planlanan 33 çocuk dâhil edilmiştir. Hastaların miyokard fonksiyonlarını değerlendirmek amacıyla kontrol grubu ile konvansiyonel ekokardiyografi ve STE parametreleri karşılaştırılmıştır. Bulgular: Çalışmaya katılanların %47,62'si (n:30) hasta iken %52,38'i (n:33) kontrol grubu olarak dağılım göstermiştir. Hasta grubunda olanlar ile kontrol grubunda olanların hemoglobin, hematokrit, sistolik pulmoner arteriyel basınç (PAB), global sirkumferensiyel strain (GSS) değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı fark olduğu belirlenmiştir (sırasıyla p<0,001, p<0,001, p=0,013, p<0,001) ve hastaların hemoglobin, hematokrit, PAB, GSS değer ortalaması daha yüksek bulunmuştur. Hastaların hemoglobin değerleri ile hematokrit ve sol ventrikül diyastol sonu arka duvar çapı (LPWd) değeri arasında istatistiksel olarak anlamlı orta şiddette ve pozitif yönlü ilişki bulunmuştur (sırasıyla p=0,001, p=0,014). Sonuç: Çocukluk çağında karşımıza çıkan polisitemi, önemli bir hematolojik sorun olup polisitemi nedenli klinik problemler dikkatle takip edilmesi gerekmektedir. Bu klinik problemlerden birisi olan kardiyak fonksiyonları çalışmamızda hemogram, konvansiyonel ekokardiyografi ve STE ile değerlendirdiğimizde istatistiksel olarak anlamlı çıkan GSS, sistolik PAB, hemoglobin, hematokrit artışı gibi durumlar klinik olarak tek başına anlamlı olmasa bile ilerleyen süreçte polisitemili çocukların kardiyolojik anlamda yakın takip edilmesi gerektiğini düşündürmektedir. Anahtar Kelimeler: Polisitemi, hemoglobin, speckle tracking ekokardiyografi, strain