Borderline kişilik bozukluğu tanılı hastalarda savunmaların ve başa çıkma tutumlarının bipolar bozukluğun prodromal belirtileri ile ilişkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: NUR DERYA AŞKAR
Danışman: Filiz İZCİ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Borderline kişilik bozukluğu (BKB) tanılı hastalarda; savunma mekanizmalarının ve başa çıkma tutumlarının, bipolar bozukluğun prodromal belirtileriyle ilişkisinin araştırılması amaçlanmıştır. Yöntem: Araştırmamız kesitsel bir çalışmadır. Araştırmaya çalışma grubu olarak SBÜ Erenköy Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi psikiyatri polikliniği ve psikoterapi merkezine Mayıs 2023-Kasım 2023 tarihleri arasında başvuran, araştırma hakkında bilgilendirilen ve araştırmaya katılmayı gönüllü olarak kabul eden 75 BKB tanılı hasta dahil edildi. Kontrol grubu olarak SBÜ Erenköy Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi psikiyatri polikliniklerine ayaktan başvuran remisyonda olan BB tanılı 75 gönüllü dahil edildi. Çalışmayla ilgili bilgilendirilmenin ardından; onam formunu imzalayarak çalışmaya katılmayı kabul eden hastaların tümü ile DSM-5 tanı ölçütlerine dayalı psikiyatrik görüşme yapılmış ve tanıları kesinleştirilmiştir. SCID-5 CV ile komorbid psikiyatrik tanı alan hastalar çalışma dışında bırakılmıştır. Katılımcılara sosyodemografik ve klinik veri formu ve Bipolar Prodrom Belirti Tarama Ölçeği (BPBTÖ), Borderline Kişilik Envanteri (BKE), Başa Çıkma Tutumlarını Değerlendirme Ölçeği (COPE-R), Savunma Biçimleri Testi (SBT-40) uygulanmıştır. Gruplar savunma mekanizmaları, başa çıkma tutumları, bipolar prodromal belirtiler ve borderline kişilik özellikleri açısından karşılaştırılmıştır. Bulgular: Çalışmaya katılan her iki hasta grubunda da BPBTÖ, BKE, COPE-R, SBT-40 alt boyut puanları arasında farklı düzeylerde pozitif yönlü ilişki saptanmıştır (p<0.00). BKB tanılı grupta BB tanılı gruba göre, BPBTÖ Şiddet ve Sıklık puanları ile İmmatür Savunma ve BKE puanları ortalaması istatiksel olarak anlamlı derecede daha yüksek saptanmıştır (p<0,001). Çalışmamızda COPE-R alt ölçek puanlarından Yaklaşım ve Uyum Sağlama borderline hasta grubunda istatistiksel olarak anlamlı derecede daha düşük (p<0,001) bulunurken, Kendine Ceza puanı borderline hasta grubunda istatiksel anlamlı olarak daha yüksek (p<0,001) saptanmıştır. Sonuç: Araştırmalarımıza göre çalışmamız, BKB'de karşılaşılan bipolar prodromal dönem belirtilerinin başa çıkma tutumları ve savunma mekanizmaları gibi uyum süreçleriyle ilişkisinin incelendiği ilk çalışmadır. Sonuçlar kesitsel olarak değerlendirilen savunma mekanizmaları ve başa çıkma tutumları ile bipolar prodromal dönem belirtilerinin aynı yönlü ilişki içinde olduğunu gösterdi. Benzer şekilde hastalarda borderline kişilik özellikleri arttıkça bipolar prodromal dönem belirtilerinin görülme sıklığı ve şiddetinde de artış olacağı görüldü. Bulgularımız savunma mekanizmaları ve başa çıkma tutumlarının her iki bozuklukta da hastalık belirtileriyle yakın ilişki içinde olduğunu düşündürmektedir. Bu ilişkinin daha iyi anlaşılması, erken tedavi müdahaleleri ve daha iyi bir hastalık seyri için hastalarda prospektif çalışmalarla birlikte daha fazla örneklemli araştırmalara ihtiyaç vardır. Anahtar Kelimeler: Borderline Kişilik Bozukluğu, Bipolar Bozukluk, Prodromal Belirtiler, Savunma Mekanizmaları, Başa Çıkma Tutumları