Metabolik disfonksiyon ile ilişkili yağlı karaciğer hastalarında tiroid stimulan hormonun diurnal ritim değişiminin değerlendirilmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: YASEMİN ÇÖL

Danışman: Betül ERİŞMİŞ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Çalışmamızda Metabolik Disfonksiyonla İlişkili Yağlı Karaciğer (MAFLD) hastalarında TSH (Tiroid Stimulan Hormon)'nin diurnal ritminin değişimini ve bu değişimin hastaların klinik durumu, metabolik parametreleri ve fibrozis skorları ile olan ilişkisini incelemeyi amaçladık. Gereç ve Yöntem: Prospektif ve kesitsel olarak tasarlanan çalışmamıza Ankara Bilkent Şehir Hastanesi İç Hastalıkları ve Endokrinoloji ve Metabolizma Kliniklerinde takip edilen 18 yaş ve üzeri, daha önceden bilinen tiroid hastalığı olmayan, son 6 ay içinde ultrasonografi ile hepatosteatoz saptanmış MAFLD hastaları dahil edildi. 18 yaş üzeri, ultrasonografide hepatosteatoz saptanmayan ve MAFLD olmayan hastalar ise kontrol grubu olarak alındı. Tüm katılımcıların yaşı, cinsiyeti, tıbbı özgeçmişi (diyabetes mellitus, hipertansiyon, hiperlipidemi, koroner arter hastalığı öyküsü; antihipertansif, antidiyabetik ve antihiperlipidemik ilaç kullanımları), tiroid fonksiyon testleri, kan lipid parametreleri, abdomen ultrasonografi bulguları, boy, kilo, bel çevresi, tansiyon ölçümleri hastane takipleri sırasında kaydedildi. MAFLD grubu ve kontrol grubu arasında yaş, cinsiyet, boy, kilo, vücut kitle indeksi, sabah TSH, sabah Serbest T3, sabah Serbest T4, gece TSH, gece ST3, gece ST4, TSH gece-gündüz farkı (∆TSH) karşılaştırıldı. Ayrıca MAFLD ve kontrol grubu arasında ∆TSH ile klinik, metabolik parametrelerin ve fibrozis skorlarının ilişkisi değerlendirildi. Bulgular: Hasta grubunda 55 (29 kadın, 26 erkek), kontrol grubunda 32 (17 kadın, 15 erkek) olmak üzere toplam 87 katılımcı çalışmaya dahil edildi. Kontrol grubu ile MAFLD grubu yaş ve cinsiyet açısından benzerdi (sırasıyla p=0,444 ve p= 0,971). MAFLD hastalarında diurnal ritmin bozulmuş olduğu saptandı (p<0,05). Hasta grubunda olanların TSH sabah değeri kontrol grubuna göre anlamlı şekilde yüksek; TSH değişiminin ise anlamlı şekilde düşük olduğu saptandı (sırasıyla p=0,012, p=0,029). NAFLD skoru ile sabah TSH değerleri arasında ise pozitif korelasyon saptandı (p=0,010). Sonuç: MAFLD hastalarında saptanan TSH diurnal ritmindeki değişim, tiroid fonksiyonlarının düzenli takibi, MAFLD ve fibrozis riski taşıyan hastaların yönetiminde önemli olabilir ve TSH değişimi MAFLD tanısında bir biyobelirteç olarak kullanılabilir. Ancak daha büyük örneklem grupları ile daha uzun süreli çalışmalara ihtiyaç vardır. Anahtar Kelimeler: MAFLD, TSH, Diurnal ritim