Normal kilolu, fazla kilolu ve obez kadınlarda genital hijyen, tuvalet davranışı, vücut farkındalığı ve alt üriner sistem semptomlarının incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, GÜLHANE SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, FİZYOTERAPİ VE REHABİLİTASYON ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AYŞE KARDELEN ÖZDEN ERGUN
Danışman: Özge ÖZKUTLU
Özet:Amaç: Çalışmamız; normal kilolu, fazla kilolu ve obez kadınlarda genital hijyen, tuvalet davranışı, vücut farkındalığı ve alt üriner sistem semptomlarını (AÜSS) karşılaştırmak amacıyla yapıldı. Gereç ve Yöntem: Yaşları 18-45 arasında olan 216 kadın; Vücut Kütle İndeksi (VKİ) değerlerine göre normal kilolu (18,5–24,9 kg/m²) fazla kilolu (25-29,9 kg/m²) ve obez (≥30 kg/m²) olarak üç gruba ayrıldı. Katılımcılar; Genital Hijyen Davranışları Ölçeği (GHDÖ), Tuvalet Davranışı-Kadınların Boşaltım Davranış Skalası (TDKBDS), Vücut Farkındalığı Anketi (VFA) ve Bristol Kadın Alt Üriner Sistem Semptomları İndeksi (BKAÜSSİ) ile değerlendirildi. Bulgular: Çalışmaya toplam 216 kadın katılmış olup; bunların 72'si normal kilolu, 74'ü fazla kilolu ve 70'i obezdir. Demografik ve obstetrik özellikler açısından tüm gruplar benzerdir. Genital hijyen davranışları ve vücut farkındalık düzeyleri gruplar arasında benzerdir (p>0,05). Tuvalet davranışları açısından yapılan analizlerde; TD-KBDS Erken İşeme (p=0,033), TD-KBDS İşemede Zorlanma (p=0,034) ve TD-KBDS Toplam (p=0,033) puanlarında obez gruptaki kadınlarla normal kilolu gruptaki akranları arasında anlamlı farklılıklar saptandı (p<0,05). AÜSS incelendiğinde; BKAÜSSİ-Depolama (p = 0,010), BKAÜSSİ-İnkontinans (p = 0,005), BKAÜSSİ-Yaşam Kalitesi (p = 0,006) alt boyutları ve BKAÜSSİ-Toplam (p<0,001) puanlarında gruplar arasında anlamlı farklılıklar saptandı. İkili karşılaştırmalar, obez grubundaki kadınların tüm bu parametrelerde normal kilolu gruba göre anlamlı derecede daha yüksek semptom skorlarına sahip olduğunu gösterdi (p<0,05). Tüm gruplarda TD-KBDS-Toplam ve TD-KBDS İşemede Zorlanma alt boyutu ile AÜSS toplam arasında pozitif bir ilişki bulundu. Sonuç: Obez gruptaki kadınlarda sağlıksız tuvalet davranışları daha çok ve AÜSS daha kötü olduğundan, bu kadınların doğru işeme alışkanlıkları konusunda eğitilmeleri, AÜSS yönünden rutin olarak değerlendirilmeleri önerilmektedir. Ayrıca, obezite yönetiminde yalnızca kilo vermeye odaklanılmamalı; üriner semptom ve işeme alışkanlıklarının düzeltilmesini de hedefleyen multidisipliner bir yaklaşım benimsenmelidir. Anahtar Kelimeler: Alt Üriner Sistem Semptomları, Genital Hijyen Davranışı, Obezite, Tuvalet Davranışı, Vücut Farkındalığı