İnfertilite şikayeti ile başvuran endometriozis hastalarında tnf-α düzeylerinin infertilite süresi ve infertilite özellikleri üzerine etkisinin araştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GÜLİN ÖZUYAR ŞİMŞEK
Danışman: Özlem UZUNLAR
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Daha önce yapılan çeşitli çalışmalarda endometriozis ile TNF-α gen poliformizmi arasındaki ilişki çalışılmış olup;TNF-α düzeyi ile hastalığın şiddeti arasında sonuçlar ortaya konulmuştur.Bu çalışmada endometriozisin patogenezinde rol aldığı düşünülen inflamatuar sitokinlerden olan TNF-α düzeyinin infertil endometriozis hastalarında infertilite süresine ve ve infertilite özelliklerine etkisini saptamak ve bunun sonucunda da serum TNF-α düzeyinin infertil endometriozis hastalarında infertilitenin şiddeti ve infertiltenin süresi hakkında bir belirteç olup olamayacağını araştırmayı amaçladık. Materyal ve Metod: Çalışma grubumuz Ankara Bilkent Şehir Hastanesi infertilite polikliniğine başvuran klinik veya radyolojik olarak endometriozis tanısı almış, korunmasız ilişkiye rağmen en az 6 ay infertilite süresi olan 35 hastayı ve kontrol grubu olarak hasta grubu ile match edilmiş, infertilite şikayeti olan, benzer yaş aralığında infertilite polikliniğine başvuran 35 gönüllü kadını kapsamaktadır. Çalışmanın tasarımı prospektif, kesitsel, vaka-kontrol, gözlemsel bir araştırma olarak yapılmıştır. Araştırma ile ilgili bilgilendirildikten sonra araştırmaya katılmaya gönüllü olan, sözlü ve yazılı onamları alınan endometriozis hasta grubundan ve kontrol grubundan serum TNF-α düzeylerinin belirlenmesi amacıyla serum örnekleri alınmıştır. Power analizi sonucu belirlenen çalışma örneklem büyüklüğüne ulaşılınca hasta alımına son verilmiştir. Endometriozis ve kontrol grubundan alınan kan örneklerinde ELISA tekniği kullanılarak serum TNF-α düzeyi ölçülmüştür. Sonuçlar ng/L biriminde raporlanmıştır.Tümör marker düzeyleri( CA-19.9,CA- 125,CEA) FSH,E2, LH, AMH seviyeleri hastane bilgi yönetim sisteminden bulunarak araştırma formlarına dahil edilmiştir. Bahsi geçen değerlerin hepsi Ankara Şehir Hastanesi Merkez Laboratuvarlarında çalışılmıştır. İstatistiksel analizler için SPSS (Statistical Package for Social Sciences; SPSS Inc., Chicago, IL) 22 paket programı kullanılmıştır. Bulgular: Çalışmaya 35 hasta ve 35 kontrol olmak üzere toplam 70 kadın dahil edilmiştir. Hasta grubunda bulunanların yaş ortalaması 30,71±3,81 olarak kontrol grubunda bulunanların yaş ortalaması ise 28,69±5,35 olarak bulunmuş olup gruplar arasında yaş açısından anlamlı farklılık görülmemiştir (p=0,078). Endometriozis hasta grubunda bulunan kadınların AMH değeri kontrol grubunda bulunan kadınların değerinden anlamlı şekilde düşük bulunmuştur (p=0,027). Endometriozis grubunda bulunanların %20'sinde DIE görülmüştür . Endometriozis hastalarının %62,9'unda unilateral, %37,1'inde ise bilateral özellik görülmüştür. Hastaların %22,9'unda Endometriozis rekkürensi görülmüştür Endometriozis grubunda bulunan kadınların TNF-α değeri kontrol grubunda bulunan kadınların değerinden anlamlı şekilde yüksek bulunmuştur (p<0,001).Endometriozisli hasta grubunun serum TNF-α değeri ortalaması 285,97±204,87 ng/L olarak bulunmuşken ,kontrol grubunun serum TNF-α değeri 66,10±13,55 ng /L olarak hesaplanmıştır. TNF-α için ROC analizinde, 88,02 değeri cut-off olarak alındığında %97,1 sensitivite, %97,1 spesifite saptanmıştır.Endometriozis hastalarının %52,9'unda CA 125 yüksekliği görülmüş iken %32,4'ünde CA 19-9 yüksekliği görülmüştür Bununla birlikte TNF-α'nın endometriozisli hasta grubunda infertilite süresi ve infertilite parametreleri arasında anlamlı bir korelasyon görülememiştir. Sonuç:35 infertil endometriozis ve 35 infertil ,endometriozis dahil ek hastalığı olmayan gönüllü üzerinde yapılan çalışmada endometriozis hasta grubunda bulunan kadınların AMH değeri kontrol grubunda bulunan kadınların değerinden anlamlı şekilde düşük bulunmuştur.Endometriozis grubunda bulunan kadınların TNF-α değeri kontrol grubunda bulunan kadınların değerinden anlamlı şekilde yüksek bulunmuştur. TNF-α'nın endometriozisli hasta grubunda infertilite süresi ve infertilite parametreleri arasında anlamlı bir korelasyon görülememiştir. Bununla birlikte literatürde infertil endometriozisli hastalarda TNF-α düzeyi ile yapılmış bir çalışma bulunmamaktadır. TNF-α'nın infertil endometriozis hastalarında infertilite süresine ve infertilitenin şiddetinin belirlenmesinde bir belirteç olarak kullanılabilmesi için daha uzun süreli, daha geniş hasta ve kontrol gruplarının olduğu yeni çalışmalar yapılması gerektiği görüşündeyiz. Anahtar kelimeler: Endometriozis, Tnf-α, İnfertilite,İnflamasyon