Majör artroplastilerde  kan transfüzyonu oranları ve  transfüzyon indikatörleri ile transfüzyonun iyileşme üzerindeki etkilerinin araştırılması

HAVVA SELMA DEMİRAL

Majör artroplastilerde kan transfüzyonu oranları ve transfüzyon indikatörleri ile transfüzyonun iyileşme üzerindeki etkilerinin araştırılması

Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA DIŞKAPI YILDIRIM BEYAZIT SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HAVVA SELMA DEMİRAL

Danışman: Dilek ÜNAL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu araştırmanın amacı majör artroplastilerde transfüzyon oranları, transfüzyon indikatörleri ve kan transfüzyonunun iyileşme üzerinde etkisinin araştırılmasıdır. Gereç ve Yöntem: Temmuz – Aralık 2017 tarihleri arasında Dışkapı Yıldırım Beyazıt Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Ortopedi ve Travmatoloji Klinikleri'nde diz ve kalça artroplastisi yapılan hasta kayıtları, hasta, anestezi, monitörizasyon ve ameliyat özellikleri, transfüzyon öncesi ve sonrası hemoglobinhematokrit-trombosit değerleri, pıhtılaşma fonksiyonu, transfüzyon endikasyonları, intraoperatif ve postoperatif komplikasyonlar, postoperatif mobilize olma süresi ve taburculuk süreleri ile tüm nedenlere bağlı mortalite bakımından incelendi. Hastalar transfüzyon yapılan (Grup Transfüzyon: Grup T) ve yapılmayan (Grup Kontrol: Grup K) olmak üzere 2 gruba ayrıldı ve incelenen tüm değişkenler bakımından karşılaştırıldı. Hasta grupları arasında fark saptanan değişkenler için multivariate analizler yapıldı. Bulgular: Araştırma döneminde 330 kadın, 88 erkek toplam 418 hasta incelendi. Diz ve kalça artroplastisi yapılan hasta sayısı sırasıyla 281 ve 137 bulundu. Araştırma grubunda kan transfüzyonu oranı preoperatif dönemde %4,8 (n: 20); intraoperatif dönemde %4,5 (n: 19); postoperatif dönemde %19,9 (n: 83); perioperatif dönemde %29,2 (n: 95) bulundu. Transfüzyon nedenlerinin preoperatif dönemde: preoperatif anemi varlığı ve kanama olması; intraoperatif dönemde: kanama miktarının fazla olması, hipotansiyon, hemoglobin düşüklüğü, laktat yüksekliği, yandaş hastalık varlığı ve postoperatif dönemde: hemoglobin düşüklüğü, yandaş hastalık varlığı, kanama miktarının fazla olması olduğu saptandı. Perioperatif kan transfüzyonu riskinin preoperatif anemi varlığı (OR: 9,34, [%95 GA 0,056-0,204]), traneksamik asit kullanılmaması (OR: 3,63, [%95 GA 1,556-8,47]), yandaş hastalık varlığı (OR: 2,76, [%95 GA 1,39-5,46]), turnike kullanılmaması (OR: 2,54, [%95 GA 1,121-5,78]), uzun cerrahi süre (OR: 1,18, [%95 GA 1,005-1,029]) ve yüksek kanama miktarı (OR: 1,28, [%95 GA 1,0010,004]) ile arttığı saptandı. ix Transfüzyon miktarının artmasının, postoperatif 1, 2 ve 3. günlerde mobilizasyon gecikmesi ve taburculuk gecikmesi ile değerlendirilen iyileşmenin gecikmesi için bağımsız risk faktörü olduğu (sırasıyla OR: 1,41 [%95 GA 1,1271,77] OR: 1,42 [%95 GA 1,093-1,86]; (OR: 1,38 [%95 GA 1,171-1,645]); (OR: 1,32 [%95 GA 1,064-1,63]); transfüzyon yapılmış olmasının taburculuk gecikmesi için bağımsız risk faktörü olduğu saptandı (OR: 2,62 [ %95 GA 1,028-6,69]). Sonuç: Hastanemizde majör artroplastilerde transfüzyon oranı %29,2'dir. Transfüzyon riskini en fazla etkileyen preoperatif anemi varlığıdır. İntraoperatif transfüzyon kararında fizyolojik transfüzyon indikatörleri ve yandaş hastalıkların olması ön plandadır. Postoperatif transfüzyon kararında genel olarak hemoglobin değeri dikkate alınmaktadır. Transfüzyon yapılması ve transfüzyon miktarının artması iyileşmeyi geciktiren bağımsız risk faktörleridir.