Türkiye'de COVİD-19 pandemisi öncesinde ve sonrasında akut koroner sendrom geçiren hasta gruplarında akut koroner sendrom insidansının COVİD-19 enfeksiyonu geçirme ve COVİD-19 aşısı olma durumuna göre karşılaştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL HASEKİ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: KAĞAN SOLMAZİPEK
Danışman: Tuba Betül ÜMİT
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Çalışmamızda 1 Ocak 2018 -30 Eylül 2019 ile 1 Ocak 2023 – 30 Eylül 2024 arasında acil servise başvuran ve AKS nedenli hastane yatışı yapılan hastalar arasında COVİD-19 aşısı olanlarda anlamlı bir vaka sıklığı artışı olup olmadığı, ayrıca COVİD-19 pandemisi sonrası AKS nedenli yatış yapılan hastalarda hastalık geçirme ve aşılanma durumuna göre alt gruplar arası AKS insidansının ve mortalitenin araştırılması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışma retrospektif ve tek merkezli olarak planlandı. Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Haseki Eğitim ve Araştırma Hastanesi Etik Kurulu'nun 97-2024 sayılı kararı ile onay alındıktan sonra çalışmaya başlandı ve 1989 Helsinki Bildirgesi'ne uygun olarak yürütüldü. Çalışmaya, 1 Ocak 2018 – 30 Eylül 2019 tarihleri ile 1 Ocak 2023 – 30 Eylül 2024 tarihleri arasında acil servise başvuran ve AKS tanısı ile hastaneye yatırılan hastalar dahil edildi. Hastaların yaş, cinsiyet, AKS alt grubu, kronik hastalıkları, MACE, yatış süresi, mortalite oranı gibi parametreler hem pandemi öncesi ve sonrası dönemler arasında hem de pandemi sonrası enfeksiyon geçirme ve/veya aşı olma durumlarına göre ayrılan hasta grupları arasında kıyaslanmıştır. Bulgular: Çalışmaya 1164 ü kadın (%26.4) ve 3244 ü erkek (%73.6) toplam 4408 hasta dahil edilmiştir. Hastaların ortalama yaşı 59.1±12.5 dir. Pandemi öncesi ve sonrası dönemde yaş , cinsiyet, vaka sayısı ve MACE açısından anlamlı farklılık bulunmamaktadır. Pandemi sonrası STEMI nedenli yatış yapılan hastaların sayısında istatiksel olarak anlamlı artış NSTEMI hastalarının oranında da anlamlı düşüş olduğu görülmüştür. COVID-19 pandemi öncesi döneme göre sonrası dönemde koroner arter hastalığı nedenli hastanede yatış süresi istatiksel olarak anlamlı uzun olduğu görüldü. Ancak mortalitede anlamlı değişiklik saptanmadı. COVID-19 aşısı olan hastaların yaş ortalaması (59.7 ± 12.2), aşı olmayanların yaş ortalamasından (53.4 ± 12.3) anlamlı yüksek bulundu. Alt gruplar arasında bakıldığında ise COVİD geçirmiş aşı olmamış hastalar (COVİD (+) Aşısız ) ile COVİD geçirmemiş aşılı hastalar (COVİD (-) Aşılı) arasında AKS alt tipleri arasında farklılık bulunmamaktadır. Mortalite ve hastanede kalış süresi ile de anlamlı ilişki bulunmamaktadır. Bu verilere göre uzun dönemde COVİD-19 aşılarını ya da geçirilmiş COVİD-19 enfeksiyonunun AKS geçirme durumu için risk teşkil etmediği sonucuna varılmaktadır. Sonuç: COVID-19 enfeksiyonu öyküsü ve COVID-19 aşılaması, pandemi sonrası dönemde AKS gelişimi ve kısa-orta dönem klinik sonuçlar üzerinde ek bir risk oluşturmamıştır. STEMI oranlarındaki artış ve uzayan hastanede yatış süresi, pandemi dönemindeki gecikmiş başvuruların bir yansıması olabilir. Bulgularımız, COVID-19 aşılarının kardiyovasküler açıdan güvenli olduğunu desteklemekte olup, pandemi sonrası süreçte kardiyovasküler hastaların düzenli izlem ve zamanında başvurusunun önemini vurgulamaktadır. Anahtar Kelimeler: Akut Koroner Sendrom, STEMI, NSTEMI, USAP, COVID-19, mRNA, Aşı, MACE