Fonksiyonel konstipasyonu olan çocuklarda serum serotonin düzeyinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL ŞİŞLİ HAMİDİYE ETFAL SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: UĞUR GİRGİÇ
Danışman: Ayşe Merve USTA
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Fonksiyonel konstipasyon çocukluk çağında en sık görülen fonksiyonel gastrointestinal sistem (GİS) hastalığıdır. Serotoninin fonksiyonel GİS hastalıkları patofizyolojisindeki rolü araştırılmaktadır. Çalışmamızın birincil amacı fonksiyonel kabızlığı olan çocuklarda serum serotonin düzeylerini sağlıklı kontrol grubu ile karşılaştırmaktır. İkincil amacımız fonksiyonel kabızlık tanılı çocukların klinik özelliklerini değerlendirmek ve klinik özelliklerinin serum serotonin düzeyi ile ilişkisini belirlemektir. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya 4-18 yaşları arasında 37 fonksiyonel kabızlık tanılı hasta ve 37 sağlıklı çocuk alındı. Fonksiyonel konstipasyon tanısı Roma IV tanı kriterlerine göre konuldu. Olguların açlık serum serotonin düzeyleri ölçüldü. Serum serotonin düzeyi ile fonksiyonel kabızlık klinik değişkenleri arasındaki ilişki incelendi. İstatistiksel anlamlılık için p ≤ 0,05 kabul edildi. Bulgular: Hastaların %43.2'si erkek (n=16), %56.8'i kız (n=21), ortalama yaşı 9,2 yıl (±4,3) saptandı. Hastaların ortalama kabızlık süresi 30 ay (%25-%75 IQR 4,75-39), dışkılama sıklığı 4,2 gün (%25-%75 IQR 2-5,5) idi. En sık %38 oranında ağrılı ve sert dışkılama öyküsü mevcuttu. Serum serotonin düzeyleri, fonksiyonel kabızlığı olan çocuklarda kontrol grubuna göre yüksekti (174,4±23,7 ng/ml ve 163,2±29,6 ng/ml; sırası ile, p=0,081). Hastaların %14'ünde obezite mevcuttu ve obezlerde serum serotonin düzeyleri daha yüksek saptandı (198,3±29,6 ng/ml ve 170,7±20,8 ng/ml sırası ile p=0,014). Fekal inkontinans %10 olguda tespit edildi ve bu olgularda serum serotonin düzeyi daha yüksekti (204,5±31,2 ng/ml ve 168,8±20 ng/ml; sırası ile p=0,006). Bristol dışkı ölçeğine göre serum serotonin düzeyi farklılık göstermedi (p=0,62). Hastaların %18'i tedaviden fayda görmedi ve tedaviye yanıt ile serum serotonin düzeyi arasında ilişki bulunmadı (p=0,509). Sonuç: Fonksiyonel kabızlığı olan çocuklarda serum serotonin düzeyi sağlıklı akranlara göre yüksekti. Obez çocuklarda ve fekal inkontinanslı olgularda serum serotonin düzeyi daha yüksek saptandı. Cinsiyet, aile öyküsü, kabızlık süresi ile serum serotonin düzeyi arası ilişki bulunmadı. Çocuklarda serotonin ve fonksiyonel GİS hastalıkları ilişkisini değerlendiren ek araştırmalara ihtiyaç vardır.