Maternal antropometrik vücut ve ultrasonografik subkutan-visseral yağ dokusu kalınlık ölçümlerinin gestasyonel diyabetes mellitusu öngörmedeki rolünün araştırılması


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HASAN ALTINSOY

Danışman: Mahmut Kuntay KOKANALI

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Çalışmamızın temel amacı 24-28 haftalar arasında yapılan OGTT'nin gebeler tarafından tolere edilemeyen, zaman alıcı ve maliyetli bir test olması nedeniyle OGTT'ye alternatif olabilecek GDM taramasında kullanılabilecek bir yöntem bulmaktır. Bu nedenle çalışmamızda bu haftalar arasında çeşitli maternal antropometrik ve ultrasonografik ölçümler kullanarak, bu ölçümlerin GDM'yi öngörebilmede kullanılıp kullanılmayacağını araştırmayı amaçladık. Gereç ve Yöntem: Çalışmamız kesitsel vaka-kontrol çalışması olarak tasarlanmıştır. Aralık 2020-Eylül 2021 tarihleri arasında hastanemiz antenatal gebe polikliniğine OGTT için başvuran ve çalışmaya alınma kriterlerini karşılayan gebelerin fetal biyometri ve maternal ultrasonografik ölçümleri alındıktan sonra klinik ve demografik özellikleri kaydedildi. OGTT ve biyokimyasal markerlar istendikten sonra maternal antropometrik ölçümler hesaplanıp kaydedilmiştir. 75 gr OGTT testi pozitif olan gebeler vaka grubu, OGTT testi pozitif olmayan gebeler kontrol grubu olarak kabul edildi. Bu iki grubun maternal antropometrik ve ultrasonografik ölçümleri istatistiksel olarak karşılaştırılmıştır. Bulgular: Çalışmaya 219 gebe katılmıştır. 22 gebe GDM pozitif iken 197 gebe GDM negatiftir. Buna göre her iki grup gravida ve parite sayısı, abortus sayısı, multigravide, nulliparite ve abortus öyküsü sıklığı bakımından benzerdi. GDM olan gruptaki kadınların ortalama yaşı, GDM olmayanlara göre anlamlı derece daha büyüktü. Bununla birlikte multiparite sıklığı da GDM grubunda, GDM olmayanlara göre daha fazlaydı. Her iki grup gebelik yaşı, gebenin boyu, gebelikte alınan kilo, serum HDL, LDL ve total kolesterol düzeyi bakımından benzer iken, serum TG düzeyi GDM olan grupta, GDM olmayan gruba göre anlamlı derecede daha yüksekti. Her iki grup kalça çevresi (cm), bel çevresi (cm), vücut kitle indeksi (kg/m²), vücut şekil indeksi, konisite indeksi, bel/boy oranı, subkutan yağ kalınlığı (mm) bakımından istatistiksel olarak herhangi bir farklılık oluşturmamaktaydı. GDM olan grupta ortalama visseral adipozite indeks (VAİ) değeri (8.36±4.59), GDM olmayan gruba (6.18±3.30) göre daha yüksekti (p=0.005). Benzer şekilde visseral yağ kalınlığı (VYK) ortalama ölçüm değeri de GDM grubunda (10.07±2.58), GDM olmayan gruba göre (8.32±3.21) daha yüksekti (p=0.014). ROC eğrisi analiz sonuçlarına göre VAİ ve VYK ölçüm değerleri, GDM'li olanlar ile olmayanları ayırt etmede orta derece anlamlı birer parametre olarak tespit edildi. Sonuç: Sonuç olarak, antropometrik bir ölçüm olan VAI ve ultrasonografik bir ölçüm olan VYK, GDM'li gebelerde GDM'li olmayan gebelere göre anlamlı derecede daha yüksektir. Bu antropometrik ve ultrasonografik ölçümler bu iki hasta grubunun ayrımında kullanılabilir. OGTT'nin hastalar tarafından tolere edilebilirliği ve kabul edilebilirliği zor olduğu için bu durum OGTT yerine kullanılabilecek basit alternatif bir yöntem olabilir. Ancak konumunu, geçerliliğini ve uygulanabilirliğini doğrulamak için ileriye dönük geniş katılımlı, iyi kalite çalışmalara ihtiyaç vardır. Anahtar kelimeler: Gestasyonel Diyabetes Mellitus, OGTT, Maternal Antropometrik ve Ultrasonografik Ölçümler