İnflamatuvar bağırsak hastalığı aktivitesi ile serum sistatin c ve fekal kalprotektin düzeylerinin ilişkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL HASEKİ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GÖKHAN YIRGIN
Danışman: Şule POTUROĞLU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: İnflamatuvar bağırsak hastalığı ile takip edilen hastaların takibinde hastalık aktivitesi önemli bir yer tutmaktadır. Hastalık aktivitesini belirlemede çeşitli klinik ve laboratuvar belirteçler kullanılmaktadır. Sistatin C ise ön planda renal fonksiyonları belirlemede kullanılan bir belirteç olarak bilinmesine rağmen aynı zamanda inflamasyonla ilgili bir belirteçtir. İnflamatuvar hastalıklarla ilgili yapılan çalışmalarda ilgi konusu olmuşken literatürde inflamatuvar bağırsak hastalıklarıyla ilişkisini inceleyen kapsamlı bir çalışmaya rastlanmadı. Bu araştırmanın amacı inflamatuvar bağırsak hastalığı (İBH) aktivitesi ile serum sistatin C düzeyi ve kalprotektin arasındaki ilişkiyi saptamak ve aynı zamanda iyi bilinen inflamasyon belirteci olan fekal kalprotektin ile serum sistatin C arasındaki korelayonu da incelemektir. Gereç ve Yöntemler: Çalışmamıza hastanemiz Gastroenteroloji ve İç Hastalıkları kliniklerinde 08.10.2019-23.12.2019 tarihleri arasında ayaktan veya yatarak takip edilmiş olan ve biyopsi ile kanıtlı inflamatuvar bağırsak hastalığı tanısı olan, 18-70 yaş aralığında toplam 138 hasta dahil edildi. İnflamatuvar bağırsak hastalığı nedeniyle takip edilen hastaların klinik bulguları, hemogram, CRP, sedimentasyon, üre ve kreatinin gibi rutin takiplerinde gönderilen laboratuvar parametrelerine ek olarak serum sistatin C ve fekal kalprotektin düzeyleri kullanıldı. Serum Sistatin C ve fekal kalprotektin için hastalardan alınan ek kan ve gayta numuneleri Biyokimya Laboratuvarında -80 °C'de saklanarak Biyokimya Laboratuvarınca temin edilen kalprotektin ve sistatin C elisa kitleriyle toplu şekilde çalışıldı. Hastalık aktivitesini belirlemek için ülseratif kolit (ÜK) tanısı olanlarda Truelove ve Witts Hastalık Aktivite İndeksi, Crohn hastalığı tanısı olan hastalarda Crohn Hastalığı Aktivite İndeksinden faydalanıldı. İstatistiksel analiz için SPSS 15.0 for Windows programı kullanıldı. İstatistiksel alfa anlamlılık seviyesi p<0,05 olarak kabul edildi. Bulgular: Sistatin C düzeyi tüm hastalarda ve ÜK grubunda hastalık aktivitesi ile pozitif yönde istatistiksel olarak anlamlı ilişkili saptandı (p=0,004 p=0,017). Sistatin C düzeyi ile CRP ve kalprotektin arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptanmadı. Kalprotektin düzeyi ile hastalık aktivitesi tüm grupta pozitif yönde istatistiksel olarak anlamlı ilişkili saptandı (p=0,024). Sonuçlar: Çalışmamızda serum sistatin C düzeyi tüm hastalarda ve ÜK grubunda hastalık aktivitesi ile pozitif yönde istatistiksel olarak anlamlı ilişkili saptanmıştır. İBH hastalık aktivitesiyle anlamlı ilişki saptanan serum sistatin C, İBH hastalarının takibinde hastalık aktivitesini belirlemek için kullanılabilecek bir biyobelirteç olarak görünmektedir. Serum sistatin C düzeyinin İBH aktivitesiyle ilişkisini derinleştirmek, İBH tanısında, ayırıcı tanısında ve tedavi izlemindeki yerini tespit etmek için ileri çalışmalar yapılmalıdır. Anahtar kelimeler: Sistatin C, Kalprotektin, İnflamatuvar bağırsak hastalığı