Ebelik öğrencilerinde premenstrual sendrom ile yeme davranışı ve uyku kalitesi arasındaki ilişkisinin incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, GÜLHANE SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM HEMŞİRELİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BÜŞRA ÇOKYETER
Danışman: Gülten GÜVENÇ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu araştırmada, Samsun Ondokuz Mayıs Üniversitesindeki ebelik bölümü öğrencilerinde premenstrual sendrom ile yeme davranışı ve uyku kalitesi arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi amacıyla tanımlayıcı tipte yapılmıştır. Gereç ve Yöntem: Araştırma, Samsun Ondokuz Mayıs Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Ebelik Anabilim dalında yürütülmüştür. Araştırmanın örneklemini Ocak 2022 ve Nisan 2022 tarihleri arasında araştırmaya katılmayı kabul eden 354 öğrenci oluşturmuştur. Veriler araştırmacı tarafından literatür doğrultusunda hazırlanan veri toplama formu, Premenstrual Sendrom Ölçeği, Hollanda Yeme Davranışı Anketi (DEBQ) ve Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi (PUKİ) ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Elde edilen veriler IBM SPSS Statistics 25.0 lisanslı paket programı kullanılarak değerlendirilmiştir. Bulgular: Çalışmaya katılan 354 öğrencinin yaş ortalaması 20,55±1,95'dir. Beden Kitle İndeksi ortalamaları ise 22±3,75 olup normal kategorisine girmektedir. Öğrencilerin %77,4'ünün (n=274) ağrılı menstruasyon yaşadığı ve %35,3'ünün (n=125) ağrı kaynaklı devamsızlık yaptığı belirlenmiştir. Öğrencilerin %70,6'sının (n=250) menstruasyon öncesi iştah artışı yaşadığı, %53,4'ünün (n=189) menstruasyon öncesi vücut ağırlığının arttığı, %8,2'sinin (n=29) ise azaldığı saptanmıştır. Çalışmada öğrencilerin %50'sinde (n=177) PMS olduğu saptanmıştır. PMSÖ toplam puan ortalaması PMS olan öğrencilerde 155,38±19,26, PMS olmayan öğrencilerde 102,40±21,13 olarak belirlenmiştir. Öğrencilerin %62,1'inin kötü uyku kalitesine sahip olduğu tespit edilmiş ve PUKİ toplam puan ortalamaları 6,48±2,74 olarak bulunmuştur. Öğrencilerin PMS ölçeğinden aldıkları toplam puan ile diğer ölçekler arasında istatistiksel anlamlı ilişki saptanmıştır (p<0,01). Sonuç: Çalışmamızda öğrencilerin yarısında premenstrual semptomların olduğu belirlenmiştir. Öğrencilerin sosyodemografik ve menstruasyon ile ilgili bazı özelliklerin premenstrual sendrom yaşama durumu üzerinde etkili olduğu gözlenmiştir. Premenstrual semptomların şiddetindeki artışla beraber olumsuz yeme davranışlarının arttığı buna karşın uyku kalitesinin azaldığı tespit edilmiştir. Ergenlik döneminde vücut gelişimini sağlıklı bir şekilde devam ettirmek ve ileride kronik hastalıkları önlemek amacıyla özellikle PMS'den muzdarip olan öğrencilere yeme alışkanlıklarının ve uykunun önemi anlatılmalıdır. Bu süreçte PMS ile nasıl baş edebileceklerine dair danışmanlık hizmeti verilmesine ve eğitim programlarının düzenlenmesine yönelik planlamalar önerilmektedir. Anahtar Kelimeler: Premenstrual Sendrom, Beslenme Örüntüsü, Uyku İlişkisi, Hemşire