Hastanede yatan yaşlı hastalarda beslenme alışkanlıklarının değerlendirilmesi ve beslenme alışkanlıklarının hastanedeki klinik sonuçlarla ilişkisinin incelenmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, KONYA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FATİH ERGÜL
Danışman: Muhammet Cemal KIZILARSLANOĞLU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Hastaneye yatan yaşlı hastalarda, beslenme alışkanlıklarını tespit etmek ve beslenme alışkanlıklarıyla hastanedeki klinik sonuçlar arasındaki ilişkileri incelemek. Metod: Çalışmaya iç hastalıkları servislerinde yatan 60 yaş üstündeki 200 hasta (yaş ortalaması 72,9 ± 8,5 yıl, %59,5'i kadın) dahil edildi. Hastaların demografik özellikleri, yatış nedenleri, kronik hastalıkları, ilaç kullanım öyküleri kaydedildi. Hastalar, hastaneye yatış gününde, yaşlı diyet indeksi (EDI), mini-nutrisyonel değerlendirme-kısa formu (MNA-SF) ve kırılganlık indeksi (Frail indeks) ile değerlendirildi. Hastanede yatış süreleri, yoğun bakım ihtiyacı olup olmaması ve hastane klinik sonuçları kaydedildi. Bulgular: EDI skorlamasına göre; sağlıksız beslenenlerin oranı %91,5 olarak bulundu. Hastaların %56'sının kırılgan olduğu, %17'sinin ise malnütre olduğu belirlendi. EDI skoru; boy (rho=0,183), kilo (rho=0,142), MNA-SF skoru (rho=0,204), GFR (rho=0,152) ve ALT (rho=0,278) ile pozitif yönde, zayıf düzeyde, istatistiksel olarak anlamlı korelasyon göstermekteydi (sırasıyla, p=0,009; 0,046; 0,004; 0,032 ve <0,001). Erkeklerde ve evli olanlarda EDI skorunun diğer hastalara kıyasla daha yüksek olduğu tespit edildi (p=0,001 ve 0,023). Enfeksiyöz nedenlerle hastaneye yatırılanlarda, EDI skoru ile hastanede yatış süresi arasında negatif yönde, orta düzeyde, istatistiksel anlamlı korelasyon olduğu görüldü (rho: -0,510, p=0,036). EDI skoru ile kırılganlık (p=0,017) ve malnütrisyon durumları arasında (p=0,026) istatistiksel olarak anlamlı ilişki vardı. Yapılan regresyon analiz modelleri neticesinde EDI skorunun hastaneye yatış sırasında, kırılgan olma durumu ile bağımsız ilişkili bir parametre olabileceği gösterilmiş oldu (OR=0,826; %95 GA: 0,713-0,959; p=0,012). Sonuç: Bu çalışmada, dahiliye servislerinde yatan yaşlı hastaların Akdeniz diyetine düşük düzeyde uyumu olduğu gösterilmiştir. Sağlıksız diyet grubu, hastanede yatarken malnütrisyon, kırılganlık ve artan hastane yatış süresi gibi kötü klinik sonuçlarla ilişkilendirilebilir. Anahtar Kelimeler: Beslenme, Akdeniz diyeti, malnütrisyon, kırılganlık