Pemfigus vulgaris hastalarında oksidatif stres ve diyet ilişkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DERİ VE ZÜHREVİ HASTALIKLAR ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: TUĞBA İLTER GÜNEÇ
Danışman: Ayşe Esra KOKU AKSU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Pemfigus vulgaris (PV), deri ve muköz membranlarda bül ve erozyon oluşumu ile karakterize kronik, otoimmün büllöz dermatozdur. PV'nin etiyopatogenezinde otoantikor oluşumu ile ilgili mevcut araştırmalar bulunmasına rağmen, oksidatif stres ile ilişkisi hakkında sınırlı sayıda çalışma mevcuttur. Bu çalışmanın amacı, PV hastalarında diyet ve oksidatif stresin rolünü araştırmaktır. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya PV tanısı konmuş 27 hasta ile yaş ve cinsiyet açısından uyumlu, benzer komorbiditelere sahip 27 kontrol grubu dahil edilmiştir. Hastalık şiddeti Pemfigus Alan Şiddet İndeksi (Pemphigus Disease Area Index) ile hesaplanmıştır. Venöz kandan total tiyol, nativ tiyol, total oksidan kapasite (TOK) ve total antioksidan kapasite (TAK) düzeyleri ölçülmüştür. Total ve nativ tiyol değerlerinden disülfit düzeyi hesaplanmış, TOK ve TAK düzeylerinin oranlanmasıyla oksidatif stres indeksi (OSİ) belirlenmiştir. Katılımcıların diyet kayıtlarından elde edilen verilerle günlük makro ve mikro besin alım değerleri ile diyetin total antioksidan kapasite değeri (oksijen radikal absorbans kapasitesi - ORAC) hesaplanmıştır. Bulgular: PV grubunun serum nativ tiyol düzeyleri kontrol grubuna göre anlamlı derecede düşük (p 0.05). PDAI skoru 15 ve üzerinde olan hastalarda serum total tiyol (p=0.013), nativ tiyol (p=0.016) ve disülfit (p=0.039) düzeyleri anlamlı olarak daha düşük bulunmuştur. Mukozal tutulumu olan hastalarda total tiyol (p<0.001), nativ tiyol (p=0.018) ve disülfit (p<0.001) düzeyleri mukokutanöz tutulumu olan hastalara göre daha yüksek bulunmuştur. Makro ve mikro besin alımı karşılaştırıldığında, hasta grubunda ortalama niasin (p=0.038) ve ORAC (p=0.046) değerleri kontrol grubuna göre anlamlı derecede düşük bulunmuştur. PDAI skoru ve anti-dsg 1 değerleri ile serum total tiyol (p=0.014; p=0.012), nativ tiyol (p=0.016; p=0.048) ve disülfit (p=0.046; p=0.026) düzeyleri arasında negatif bir ilişki saptanmıştır. Serum TAK düzeyleri ile anti-dsg 1 (p=0.032) ve ORAC (p=0.042) değerleri arasında pozitif bir ilişki bulunmuştur. Sonuç: PV'de oksidan/antioksidan dengesinin oksidan lehine değiştiği, hastalığın şiddeti ile ilişkili olduğu gösterilmiştir. Bu sonuçlar oksidatif strese bağlı protein oksidasyonunun ve düşük antioksidan beslenmenin PV patogenezinde rol oynayabileceği ve ve antioksidanlardan zengin diyetin hastalığın tedavisine yardımcı olabileceğini düşündürmektedir. Anahtar kelimeler: pemfigus vulgaris, tiyol, disülfit, oksidatif stres, ORAC