Kalp yetersizliği tanısı olmayan tip 2 diyabet mellitus tanılı hastalarda NT- proBNP ve mıkroalbüminürı düzeylerini kardıyak yetersızliği tanısını öngörme açısından değerlendirilmesi; tek merkez deneyimi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL KARTAL DR. LÜTFİ KIRDAR ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MİRAC TUĞBA CAN
Danışman: Seydahmet AKIN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Kalp yetersizliği tanısı olmayan T2DM tanılı hastaları;T2DM tanısı olmayan hastalarla karşılaştırılarak kalp yetersizliği tanısını öngörmede; demografik, laboratuvar, diyabet süresi, kullanılan ilaçlar, ek hastalıklar da göz önüne alınarak NT- proBNP ve mikroalbüminüri düzeylerinin incelenmesini amaçladık Gereç ve Yöntem: Çalışmamıza Kartal Lütfi Kırdar Şehir hastanesi İç Hastalıkları Diyabet Polikliniği'nde takipli 18 yaş üstü, en az 5 yıldır T2DM tanısı olan 200 hasta dahil edildi. Tip 1 diyabetes mellitus tanılı hastalar, 18 yaş altı hastalar, gebeler, düzenli takibe gelmeyen, kalp yetersizliği tanısıve karaciğer sirozu tansısı olan, GFR 1. 5mg/dl olan, kollajen doku hastalığı tanısı olan, nefrotik ve nefritik sendrom tanısı olan hastalar çalışma dışı bırakıldı.T2DM tanısı ve kalp yetersizliği olmayan efor dispnesi tarifleyen 51 hasta grubu ile karşılaştırdık. Hastalar retrospektif olarak; hasta dosyalarından ve e-nabız verilerinden faydalanılarak değerlendirildi. Bulgular: Çalışmamıza dahil edilen 251 hastanın T2DM tanısı olanların 105 (%52. 5)'si kadın, T2DM tanısı olmayanların 22 (%43, 1)'si erkektir.Katılımcıların yaş ortalaması T2DM tanısı olmayanlar için 53, 6±9, T2DM tanısı olanlar için 63, 3±9, 2 olarak bulunmuştur. T2DM tanılı hastalar için en sık hipertansiyonun (%79,5) eşlik ettiği izlenmiştir.T2DM tanısı olan hastalarınT2DM tanı süre ortalamasının ise 18, 7±7, 5 yıl olduğu görüldü. T2DM tanısı olanların MAK (p<0.001) ve NT-proBNP (p=0.005) değerleri olmayanlara gore yüksek saptandı. T2DM hastalarında MAK değerleri; hipertansiyon, (p=0, 003), diyabetik nefropati (p<0. 001) ve KBH (p<0. 001) eşlik etmesiyle daha yüksek saptandı. Kalsiyum kanal blokeri (p=0,02) ve insulin (p=0,042) kullanımının artmış MAK değerleri ile ilişkili görüldü. T2DM hastalarında artmış diyabet süresi (p=0, 037), HbA1c (p=0, 002), glukoz (p=0, 049), kreatinin (p=0, 012), NT-proBNP (p=0,049) değerleri MAK ile ilişkili bulundu. NT-proBNP değerleri ise; KAH (p=0, 004), KBH (p<0, 001), SVO ve veya PAH (p=0, 003) tanısı olan hastalarda yüksek saptandı. NT- proBNP değerleri; yaş (p=0,000) diyabet süresi (p=0,000), kreatinin (p=0, 032) ile artış gösterilmiştir. ESC (European Society of Cardiology)(2023) kalp yetersizliği kılavuzuna gore kardiyak stresi olan hastalar için yapılan sınıflandırmada; %47orta riskli ve %16 yüksek riskli; ADA (American Diabetes Aasociation) kılavuzunagöre %26 yüksekrisklisaptandı. ESC kılavuna göre diyabetik ayak (p=0, 01) ve diyabetik nefropati (p=0,049) yüksek riskli saptanmıştır. ADA kılavuzuna gore diyabetik retinopati (p=0,008) ve diyabetik ayak (p<0,001) yüksek riskli saptanmıştır. NT-proBNP değerlerini tiyazid (p=0,007) kullanımı, beta bloker (p=0021) kullanımı, ASA (p=0, 015) kullanımının artırmış olduğu saptandı. Metformin (p=0,022) kullanımının ise azalttığı tespit edildi. ADA kılavuzuna göre; MAK değerleri yüksek olanların NT-proBNP (p=0, 036) düzeylerinin yüksek olduğu saptandı. ESC kılavuzunagöre de MAK değerleri arttıkça NT-proBNP (p=0, 034) değerlerinin artmış olduğu tespit edildi. Sonuç: Çalışmamızda T2DM tanılı hastaların MAK ve NT-proBNP değerleri arasında pozitif ilişki saptanmıştır. Hastaların demografik özelliklerin, bazı ek hastalıkların, kullanılmakta olan ilaçların bu değerler üzerinde etkili olduğu görülmüştür. ESC ve ADA kılavuzlarına göre kardiyovasküler risk belirlemek amacıyla yaptığımız sınıflamada diyabetin mikrovasküler komplikasyonlarından diyabetik nefropati, diyabetik ayak, diyabetik retinopati varlığının NT-proBNP değerlerini artırmış olduğunu saptadık. Bununla birlikte artmış NT-proBNP değerlerinde diyabet komplikasyonları taramak gerektiğini, diyabet komplikasyonu gelişmiş özellikle mikroalbüminürisi olan hastalarda ise kardiyovasküler hastalık taranması gerektiği görülmüştür. Böylece ESC kalpyetersizliği kılavuzunun da önerisiyle orta ve yüksek riskli saptanmış hastaların 6 ay -1 yıl arasında ekokardiyografi ile taranması gerekliliği vurgulanmıştır. AnahtarKelimeler: Tip 2 Diabetes Mellitus, KalpYetmezliği, mikroalbüminüri, HbA1c, NT- proBNP, Hipertansiyon