Ortaöğretim çağındaki öğrencilerde obezite ile dijital oyun bağımlılığı ve uyku kalitesi arasındaki ilişkinin incelenmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, KONYA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MEHMET ÖNLÜ
Danışman: Selma PEKGÖR
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Ortaöğretim 6., 7. ve 8. sınıf çocuklarda obezite ile dijital oyun bağımlılığı ve uyku kalitesi arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Bu çalışmaya Konya Merkezde Meram, Selçuklu ve Karatay'da eğitim gören ortaöğretim 6., 7. ve 8. sınıf toplam 902 öğrenci dahil edildi. Tüm katılımcılara; 19 soruluk sosyodemografik özellikleri içeren anket formu, 24 maddeden oluşan dijital oyun bağımlılığı ölçeği ve 24 sorudan oluşan pittsburg uyku kalitesi ölçeği uygulandı. İstatistiksel analizler Statistical Packet for The Social Science 22.0 bilgisayar programında yapıldı. Bulgular: Katılımcıların yaş ortalaması 12,86±0,02 yıl olarak saptandı. Cinsiyete göre %51,3'i (n=463) kadın, %48,7'i (n=439) erkekti. Dijital Oyun Bağımlılığı Ölçeğine göre katılımcıların %2,9'u (n=26) normal, %46,2'si (n=417) az riskli, %40,1'i (n=362) riskli, %8,5'i (n=77) bağımlı ve %2,2'si (n=20) yüksek düzeyde bağımlı olarak bulundu ve tüm alt boyut ve toplamda erkeklerin puanı anlamlı olarak kadınlardan daha yüksek tespit edildi (p<0,001). Bilgisayar, telefon, tablette 3 saat ve uzun süre geçirenlerin, oyunda 3 saat ve uzun süre geçirenlerin, oyun oynarken atıştırmalık tüketenlerin ve 12 yaşında olanların dijital oyun bağımlılığı ölçeğine göre riskli ve bağımlı olma düzeyleri daha yüksek tespit edildi (sırasıyla p<0,001, p<0,001 p=0,002 p=0,039 ). Atıştırmalıklarını televizyon ve bilgisayar karşısında daha sık yapanların, uyku problemi yaşayanların ve pittsburg uyku kalitesi ölçeğine göre uyku kalitesi kötü olanların; dijital oyun bağımlılığı ölçeğinin tüm alt boyutları ve toplamda puanları daha yüksek olarak bulunmuştur (p<0,001). Pittsburg uyku kalitesi ölçeği toplam puanda kadınların puanı erkeklere göre daha yüksek bulundu (p=0,008). Haftada 4 gün ve daha az kahvaltı yapanların, haftada 4 gün ve daha az 3 ana öğün yemek yiyenlerin, haftada 2 günden daha fazla hazır gıda tüketenlerin, öğün aralarında atıştırmalık tüketenlerin, atıştırmaları televizyon ve bilgisayar karşısında daha sık yapanların, günde 8 saatten daha az uyuyanların ve uyku problemi yaşayanların pittsburg uyku kalitesi ölçeği toplam puanı daha yüksek tespit edildi (p<0,001). Sonuç: Çalışmamızda dijital oyun bağımlılığı ve uyku kalitesinin obezite ile ilişkisi saptanmadı. Dijital oyun bağımlılığı düzeyi arttıkça uyku kalitesinin daha kötü olduğu görüldü. Anahtar Kelimeler: Dijital oyun bağımlılığı, uyku kalitesi, obezite