Amilaz-lipaz yüksekliği olan hastalarda pankreas yağlanması sıklığı ve prediyabet-diyabet ilişkisi

---

Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL HASEKİ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: AHMET ÜNSAL

Danışman: Hayriye Esra ATAOĞLU

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Giriş-Amaç: Non-Alkolik Yağlı Pankreas Hastalığı (NAFPD), alkol tüketiminin yokluğunda pankreasın aşırı lipid birikimi olarak tanımlanmaktadır. Bu çalışmayla; amilaz-lipaz yüksekliğinin, pankreas ekzokrin ve endokrin fonksiyonlarını etkileyen adipoz doku birikimi üzerine olan etkisi ve Pankreas yağlanması ile pre-diyabet ve diyabet arasındaki olası ilişkinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Materyal-Metod: Bu çalışma retrospektif, kesitsel bir çalışmadır ve toplam 110 hastadan oluşmuştur. Hastalar kontrol grubu, pre-diyabetik ve Tip 2 Diyabetik olmak üzere üç gruba ayrılmıştır. Pankreasın Abdominal Bilgisayarlı Tomografisinde (BT) atenüasyon ölçüm sonuçları retrospektif olarak değerlendirilmiştir. BT ölçümleri ve biyokimyasal parametreler çalışma grupları arasında karşılaştırılmıştır. Sürekli değişkenler arasındaki ilişkiyi değerlendirmek için tek yönlü ANOVA testi ve düzeltme için ANCOVA testi kullanılmıştır. Amilaz yüksekliği ile NAFPD arasındaki ilişkiyi değerlendirmek için Pearson korelasyonu yapılmıştır. P değeri <0.05 ve% 95 güven aralığı istatistiksel olarak anlamlı kabul edilmiştir. Bulgular: Serum amilazı, Pankreas ortalama HU değeri ile pozitif korele idi (p: 0.043). Bu durumun; pankreasın ekzokrin fonksiyonlarındaki bozulmayla ilişkili olabileceği düşünüldü. Yaşın bağımsız bir risk faktörü olduğu ve NAFPD ile korele olduğu bulundu (p: <0.001). NAFPD, Pre-diyabetik hastalarda %71 ve diyabetik hastaların ise % 67'sinde saptanmakla birlikte kontrol grubu (%46) ile karşılaştırıldığında istatistiksel anlamlı farklılık gözlendi (p: 0.041). Yaşın etkisinden arındırılmış Pre-diyabet–Tip 2 DM, NAFPD (pankreas ortalama HU değerlendirildiğinde) için bağımsız bir risk faktörüdür (p:0,002). Bu durum ayrı ayrı sırasıyla Pre-diyabet (p: 0,015) ve Tip 2 DM (p:0,001) kontrol grubuyla karşılaştırıldığında da geçerlidir. Sonuç: Amilaz düzeyindeki azalma pankreas yağlanması ile ilişkilidir. Yaş, NAFPD gelişimi için bağımsız bir risk faktörüdür. Ayrıca, NAFPD için hem Pre-diyabet hem de Tip 2 Diyabet yaştan bağımsız olarak ilişkili bulunmuştur.