Bipolar I bozukluk tanısı almış hastalarda kabul ve kararlılık terapisi temelli grup psikoterapisinin etkililiği ve uygulanabilirliğinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL BAKIRKÖY PROF. DR. MAZHAR OSMAN RUH SAĞLIĞI VE SİNİR HASTALIKLARI SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ENVER DENİZHAN RAMAKAN
Danışman: Erhan KURT
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bipolar bozukluk, ötimi döneminde dahi kişilerin işlevselliğini bozduğu bilinen, kişilerin belirli davranışlarının, duygu ve düşünceleriyle olan ilişkilerinin arzu ettikleri hayatı yaşamaları açısından zorluk yaratan bir psikiyatrik bozukluktur. Farklı terapi modellerinin bu alanda çalışmaları olmakla birlikte çok azının kanıt desteği vardır. Bu alanda yapılan Kabul ve Kararlılık Terapisi (ACT) çalışması ise çok kısıtlıdır. Çalışmamız, ACT temelli grup psikoterapisi ile bipolar bozukluğa sahip bireylerde değer odaklı davranışları ve işlevselliği artırmayı ve bu uygulamanın etkililiğini ve uygulanabilirliğini test etmeyi amaçlamaktadır. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya S.B.Ü. Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh Sağlığı ve Sinir Hastalıkları Eğitim Araştırma Hastanesi Ayakta Psikiyatri Tedavi Ünitelerinde Bipolar I Bozukluk tanısı ile tedavi görmekte olan, araştırmaya alınma/dışlanma kriterlerini karşılayan 44 hasta dahil edilmiştir. Bu kişilerle 6 seanstan oluşan ACT temelli grup psikoterapisi protokolü uygulanmıştır. Katılımcılardan sosyodemografik özellikler veri formu, Kabul ve Eylem Formu-II (KEF-II), Değer Odaklı Yaşam Ölçeği (DOYÖ) ve Bipolar Bozukluk İşlevsellik Ölçeği (BBİÖ) doldurmaları istenmiştir. İlk grup seansına başlamadan önce, altı seanslık sürecin bitiminde, müdahaleden 1 ay ve 3 ay sonra verilen ölçeklerle değerlendirme yapılmıştır. Veriler istatistiksel analize tabi tutulmuştur. Bulgular: Müdahale sürecini 26 kişi tamamlamıştır. KEF-II'nin başlangıçtaki ortalama puanı 31,52(SS=10,614) iken müdahaleden sonra 23,24'e(SS=10,974) düşmüştür. Ortalama puan 1. ayda 24,89(SS=10,032), 3. ayda 22,42(SS=10,931) bulunmuştur. Başlangıçtaki DOYÖ ortalama puanı 137,66(SS=49.144), müdahaleden sonra 150,71'e(SS=28,238) ulaşmıştır. 1. ayda 148,85(SS=31,997), 3. ayda 155,15(SS=28,661) bulunmuştur. Bu değişiklikler anlamlı olup büyük etki büyüklüğüne işaret etmektedir. BBİÖ'nin 4 ölçüm noktası için geçerli olan ölçek sayısı yetersiz olduğu için anlamlı bulunmamıştır. Sonuç: Bipolar I bozukluk tanılı kişilerde 6 seanstan oluşan ACT temelli grup psikoterapisi protokolü etkili ve uygulanabilirdir. Müdahale sonrası hastaların psikolojik esneklik düzeylerinin, değer teması ve değerleri ile uyumlu yaşama düzeylerinin anlamlı şekilde arttığı saptanmıştır. İleri araştırmalarda daha büyük örneklemlerin dahil edilmesi, randomize kontrollü tasarımların uygulanması ve uzun vadeli takip çalışmalarının yapılması gerekmektedir. Anahtar Kelimeler: Bipolar Bozukluk, Grup terapisi, İşlevsellik, Kabul ve Kararlılık Terapisi, Psikolojik Esneklik