Çocuklarda besin tolerasyon zamanı ile tam kan parametreleri arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL ÜMRANİYE SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MAHMUT SEYFEDDİN ÖZ

Danışman: Mehmet Yaşar ÖZKARS

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu çalışmada, çocukluk çağında besin alerjisi tanısı almış hastalarda besin tolerasyonu gelişim zamanı ile tam kan parametreleri arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntemler: Sağlık Bilimleri Üniversitesi Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk İmmünoloji ve Alerji Polikliniği'ne Ağustos 2021 – Ağustos 2024 tarihleri arasında başvuran, 0–18 yaş aralığında besin alerjisi tanısı almış 2234 çocuk retrospektif olarak incelendi. Çalışmada tam kan parametreleri (WBC, NEU, EOS, LYM, PLT, HGB, NLR, ELR, PLR, IgE/EOS, EOS/IgE) ile besin tolerasyon gelişim zamanı arasındaki ilişkiler değerlendirildi. Veriler SPSS 25 programı kullanılarak analiz edildi. Normal dağılıma uymayan değişkenler için non-parametrik testler (Mann–Whitney U, Kruskal–Wallis H, Dunn Post-Hoc Bonferroni) uygulandı ve p<0,05 anlamlı kabul edildi. Bulgular: Katılımcıların %54,6'sı erkekti. En sık görülen semptom cilt bulguları (%75,2) olup bunu gastrointestinal (%38,7) ve solunumsal (%25,5) semptomlar izledi. Süt ve yumurta alerjisi olanlarda EOS ve NLR değerleri anlamlı olarak farklıydı (p<0,05). Çoklu semptomlu olgularda Total IgE, NLR ve EOS/IgE oranları anlamlı düzeyde yüksekti (p<0,001). Erkek cinsiyette Total IgE değerleri kızlara göre daha yüksek bulundu (p<0,05). Çoklu alerjisi olan çocuklarda tanı alma süresi anlamlı şekilde uzundu (p=0,002). Sonuç: Çalışmamız, besin alerjili çocuklarda tam kan parametrelerinin alerjik inflamasyonun sistemik aktivitesini ve tolerans gelişim sürecini yansıtabileceğini göstermektedir. Özellikle NLR, ELR ve IgE/EOS oranlarının klinik seyri öngörmede potansiyel biyobelirteçler olarak değerlendirilebileceği düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler: Çocuk, besin alerjisi, tolerans, tam kan parametreleri, NLR, IgE