Kronik obstrüktif akciğer hastalığı alevlenmesi ile hospitalize edilen hastalarda serum biyobelirteçlerinin prognostik rolü ve kor pulmonale ile ilişkisi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA DIŞKAPI YILDIRIM BEYAZIT SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ESMA YILMAZ

Danışman: İbrahim Hikmet FIRAT

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

GİRİŞ ve AMAÇ: Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı (KOAH), hava yolu obstrüksiyonu ve parankim harabiyetinin neden olduğu kalıcı hava akımı kısıtlamasıyla karakterize kronik inflamatuar bir hastalıktır. Hastalığın doğal seyrinde ortaya çıkabilen alevlenmeler; akciğer fonksiyonlarındaki azalmayı hızlandırıp, yaşam kalitesini ve prognozu olumsuz etkiler. KOAH alevlenmelerinin erken tespiti, olumsuz klinik sonuçların önlenmesi ve daha agresif tedavi gerektiren riskli grubun belirlenmesine yardımcı olur. Bu çalışmanın amacı, hastaneye başvuru anında bakılan nötrofil/ lenfosit oranı (NLO), platelet/ lenfosit oranı (PLO), sistemik immün inflamasyon indeksi (Sİİ) ve ürik asit/ kreatinin oranının KOAH alevlenmesini öngörmede kullanılabilirliğini ve hastalık prognozuna etkisini araştırmaktır. KOAH hastalarında bir komplikasyon olarak karşımıza çıkan kor pulmonale, artmış alevlenme riski ve azalmış sağkalım ile ilişkilidir. Çalışmamızda NLO, PLO, Sİİ ve ürik asit/ kreatinin oranının KOAH'a sekonder kor pulmonalenin tahmininde kullanılabilir biyobelirteçler olup olmadığı da araştırılmıştır. GEREÇ ve YÖNTEM:Çalışmaya1 Ocak 2018 -31 Ocak 2021 tarihleri arasında Sağlık Bilimleri Üniversitesi Dışkapı Yıldırım Beyazıt Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi (SUAM)'ne başvuran ve KOAH alevlenmesi ile yatırılan 180 hasta alındı. Ayrıca bu belirteçlerin stabil dönem KOAH hastalarındaki düzeylerini belirlemek için 80 hasta kontrol grubu olarak dahil edildi. KOAH alevlenme ve stabil dönem gruplarında başvuru anında bakılan biyobelirteçler karşılaştırıldı. Bu belirteçlerin KOAH alevlenme grubunda yatış süresince ve taburculuk sonrası 1 yıllık takipte hastalık seyrine etkisi incelendi. Kor pulmonale gelişen ve gelişmeyen gruplarda biyobelirteçler karşılaştırıldı. BULGULAR:KOAH alevlenme grubunda NLO, PLO, Sİİ, ürik asit/ kreatinin oranıstabil döneme kıyasla anlamlı olarak daha yüksek saptandı (p<0,001). KOAH alevlenmelerinin belirlenmesinde optimal cut-off değer NLO için 3.15 (%65 sensitivite, %80 spesifite); PLO için 145.68 (%61 sensitivite, %77 spesifite); Sİİ için 884.4 (%58 sensitivite, %83 spesifite); ürik asit/kreatinin oranı için 6.3 (%60 sensitivite, %81 spesifite) olarak bulundu. NLO, PLO ve Sİİ'nin cut-off değerinin üzerindeki düzeylerinin; daha uzun süre hastane yatışı, noninvazif mekanik ventilasyon (NİMV) gereksinimi, taburculuk sonrası 1 yıllık takipte artmış hastane kabul ve mortalite riskiyle ilişkili olduğu saptandı. Ürik asit/kreatinin oranınıncut off değerinin üzerinde olması NİMV ihtiyacı ve 1 yıllık takipte tekrar hastane kabulüyle ilişkili bulundu. Alevlenme grubunda kor pulmonale gelişen hastalarda gelişmeyenlere kıyaslaNLO, PLO, Sİİ ve ürik asit/kreatinin oranı anlamlı olarak daha yüksek saptandı (p<0,05). Kor pulmonale olan grupta hastanede yatış süresi daha uzun ve son 1 yılda geçirilen alevlenme sayısı daha fazlaydı. Alevlenmegrubu hastalarında kor pulmonaletahmini için optimal cut-off değer NLO için 3.59 (%81 sensitivite, %65 spesifite); PLO için 153.12 (%79 sensitivite, %70 spesifite); Sİİ için 1165.25 (%65 sensitivite, %79 spesifite) ve ürik asit/ kreatinin oranı için 7.82 (%52 sensivite, %77 spesifite)olarak bulundu. SONUÇ:KOAH'ın akut alevlenmeleri daha şiddetli hava yolu ve sistemik inflamasyon ile ilişkilidir. NLO, PLO, Sİİ ve ürik asit/kreatinin oranının alevlenme riski taşıyan hastaların tespitinde ve olumsuz klinik sonuçların öngörülmesinde klinisyene faydalı olabileceğidüşünülmüştür. Bu biyobelirteçlerdeki değişikliklerin izlenmesi, kor pulmonale gelişimi açısından risk altında olan grubun belirlenmesinde yol gösterici olabilir. KOAH ve kor pulmonalenin patofizyolojisinde inflamatuar sinyal yollarının rolü aydınlatılırsa terapötik hedeflere daha iyi odaklanılabilir.