Sepsis hastalarında jama molekülünün tanısal değerinin araştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, KAYSERİ ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HARUN ÇİFCİ
Danışman: Ömer SALT
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Sepsis, enfeksiyona bağlı gelişen düzensiz konak yanıtının organ fonksiyon bozukluğuna sebep olması ile ortaya çıkan tablodur. Biyobelirteçler sepsisin tanısında ve prognozunda kullanılabilir. JAMA bağışıklık hücreleri arasında veya bağışıklık hücreleriyle diğer hücreler arasında yapışmayı sağlayan bir moleküldür. Bu çalışmada, sepsis tanısı konulan hastalarda serum JAMA düzeyinin tanısal değerini ve prognozu öngörmede etkili bir biyobelirteç olabilme potansiyelini araştırdık. Gereç ve Yöntem: Bu çalışmada; 15.11.2024-15.02.2025 tarihleri arasında, Kayseri Şehir Hastanesi Acil Tıp Kliniği'nde sepsis tanısı konulan hastalar ile sağlıklı kontrol grubunun serum JAMA düzeyleri karşılaştırıldı. Hastaların laboratuvar parametreleri ile prognozları incelendi. Bulgular: Çalışmamıza uygun kriterleri sağlayan 110 katılımcı dahil edildi. Bu katılımcıların 70 hasta grubunda; 40'ı sağlıklı kontrol grubunda yer aldı. Kontrol grubu ile hasta (sepsis) grubu arasındaki karşılaştırmalı analizde, iki grup arasında JAM-A düzeyi açısından istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar saptanmıştır (p <0,016). Hastaların mortalite durumlarına göre laboratuvar parametreleri karşılaştırıldığında ölen hastaların WBC (p=0,002), platelet (p=0,014), BUN (p=0,028), laktat (p=0,009) ve prokalsitonin (p=0,012) düzeyleri, yaşayanlara göre istatistiksel olarak anlamlı derecede daha yüksek saptanmıştır. Laktat düzeyindeki her bir birimlik artışın mortalite riskini 1,66 kat (p=0,043) ve WBC değerindeki her bir birimlik artışın mortalite riskini 1,19 kat (p=0,008) bağımsız olarak artırdığı saptanmıştır. Sepsis tanısı açısından JAM-A düzeyine ait sürekli ölçüme ait ROC analizi sonucuna göre sepsisi tahmin etme yeteneğinin istatistiksel olarak anlamlı olduğu belirlendi (p <0,001). JAM-A molekülü (AUC=0,900) sepsisi tahmin etmede çok iyi düzeyde ayırt edici yeteneğe sahipti. JAM-A molekülü ≤1083,96 iken sepsisi tahmin etmede sensitivitesi %92,86, spesifitesi %82,5, pozitif prediktif değeri %90,3, negatif prediktif değeri %86,8, pozitif olabilirlik oranı 5.31 ve negatif olabilirlik oranı 0.087 idi. Sonuç: Sepsis tanısı açısından JAM-A düzeyi sepsisi tahmin etme yeteneğinin istatistiksel olarak anlamlı olduğu belirlendi. JAM-A molekülünün özellikle yüksek sensitivite değeri, JAM-A'nın tarama testi olarak kullanımını desteklemektedir. Bu açıdan acil servislerde kullanılabilirliği bulunmaktadır. Anahtar kelimeler: biyobelirteç, JAM-A, sepsis