Postmenopozal kadın hastalarda hiperlipidemi ile osteoporoz ve sarkopenı̇ arasındaki ilişkinin araştırılması


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA DR. ABDURRAHMAN YURTASLAN ONKOLOJİ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: FATIMA EDİBE ŞENER

Danışman: Özgür KARA

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Hiperlipideminin, osteoporoz (OP) ve sarkopeni ile ilişkisini güncel ve objektif yöntemlerle inceleyerek literatüre katkı sağlamayı hedefledik. Gereç ve Yöntemler: Bu araştırmaya, Sağlık Bilimleri Üniversitesi Dr. Abdurrahman Yurtaslan Ankara Onkoloji Eğitim ve Araştırma Hastanesi İç Hastalıkları polikliniklerine başvuran 50 yaş ve üzeri postmenopozal kadın hastalar katılmıştır. Araştırmada hiperlipidemi tanısı olan 221 hasta ve hiperlipidemi tanısı olmayan 369 gönüllü incelenmiştir. Araştırmaya ileri evre karaciğer/böbrek yetmezliği, ileri evre kalp yetersizliği, ciddi kronik obstruktif akciğer hastalığı (KOAH), aktif maligniteleri olan, ileri seviyede nörolojik veya kas iskelet sistemi hastalığı olan, romatizmal hastalıkları olan hastalar dahil edilmedi. Hastalardan demografik, tıbbi veriler, fiziksel ölçümler ve laboratuvar sonuçları toplandı. Otur- kalk testi, el kavrama kuvveti değerlendirildi. Ultrasonografi aracılığıyla kas, tendon ve kıkırdak kalınlıkları ile supraspinatus yırtığının varlığı değerlendirildi. Osteoporozun varlığı, DXA (Dual X-Ray Absorpsiyometri) aracılığıyla incelendi. Hasta ve kontrol gruplarına ait veriler ise istatistiksel analizlerle değerlendirildi. Bulgular: Çalışmamızda osteoporoz ve sarkopeni gibi hiperlipideminin de ileri yaş grubunda daha sık olduğu görüldü. Hiperlipidemili grupta OP sıklığı yaklaşık 1,5 kat daha fazlaydı. Ayrıca hiperlipidemi varlığında FRAX 10 yıllık majör osteoporotik kırık riski yüzdesi ve kalça kırığı riski yüzdesinde anlamlı bir artış tespit edildi. Hiperlipidemili grupta statin kullananlarda Supraspinatus tendon (SSP) yırtığı yaklaşık 3,3 kat daha fazla görüldü. Hiperlipidemi tanısı olan hastalarda kontrol grubuna göre sarkopeni görülme sıklığında veya sarkopeni parametrelerinde anlamlı farklılık görülmedi. Sonuç: Çalışmamız OP ile hiperlipidemi arasında pozitif bir ilişki olduğunu, ayrıca hiperlipidemili hastalarda statin kullanımının SSP yırtığında artışa neden olduğunu göstermektedir. Literatüre bu konu hakkında katkıda bulunduğumuzu düşünmekteyiz; çalışmamız, yapılacak yeni ve daha kapsamlı çalışmalara yol gösterici olacaktır. Çalışmamız, hiperlipideminin sayıca az ve yaş olarak görece genç katılımcılarımızda sarkopeni üzerinde bir etkisi olmadığını ortaya koymaktadır. Ancak bu konunun daha geniş bir katılımcı grubu ve daha uzun süreli takiplerle incelendiği ek çalışmalara ihtiyaç vardır.