COVID-19 pandemisi döneminde 3-18 yaş arası çocuklarda internet bağımlılığı düzeyi ve çocukların günlük aktiviteleri üzerine etkileri
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA DR. SAMİ ULUS KADIN DOĞUM ÇOCUK SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ESRA ÖZTÜRK
Danışman: Şanlıay ŞAHİN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: COVID-19 pandemisinin getirdiği sosyal izolasyonun, evde geçirilen zamanın artmasının ve uzaktan eğitimin çocukların teknolojik cihazlarla daha fazla zaman geçirmelerine sebep olduğu düşünülmektedir. Çalışmamızda COVID-19 pandemisi döneminde 3-18 yaş arası çocukların internet bağımlılığının saptanması, sosyodemografik özelliklerinin, internet kullanım alışkanlıklarının değerlendirilmesi, okul öncesi ve okul çağındaki çocuklar üzerinde oluşturduğu etkinin araştırılması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Ankara Dr. Sami Ulus Kadın Doğum, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi Genel Pediatri Polikliniklerine 15.11.2021-15.05.2022 tarihleri arasında başvuran 333 çocuğun çalışmaya katılmaya gönüllü ebeveyni çalışmamıza dahil edilmiştir. Katılımcılara ilk bölümde demogrofik verilere ait 68 çoktan seçmeli sorudan oluşan anket ve ikinci bölümde internet bağımlılık düzeyini saptamaya yönelik 12 sorudan oluşan Young İnternet Bağımlılığı-Kısa Form uygulanarak puanlama yapılmıştır. Bulgular: Çocukların %53.8'i (n=179) kız, %46.2'si (n=154) ise erkektir . Çocukların %12'sinde (n=40) internet bağımlılığı, %18.9'unda (n=63) problemli internet kullanımı olduğu saptanmıştır. Mobil cihaza ilk dokunma zamanının %5.1'inin (n=17) ilk 6 ay içinde, %18.9'unun ilk bir yıl içinde, çoğunluğunun (%28.2) ise 2-4 yaş arasında olduğu saptanmıştır. Çocukların %55.6'sının (n=185) kendine ait bir mobil cihazı olduğu ve internete bağlanırken %80.2 ile en sık cep telefonu ve %33 ile tablet kullanıldığı öğrenildi. Kendine ait bir mobil cihaza sahip olmanın internet bağımlılık riskinde artışa sebep olduğu bulunmuştur. Pandemi esnasında çocukların %47.4'ünün günlük 4 saat üzerinde internette vakit geçirdiği saptanmıştır. Ekran önünde geçirilen sürenin artmasıyla fiziksel aktivitenin azaldığı, beslenme düzeninin değiştiği ve sosyal aktivitelerin ertelendiği görülmüştür. Ebeveynlerin %36'sı çocuğunun internet kullanımı nedeniyle tuvalete gitmeyi ertelediğini, %11.4'ü sindirim problemi yaşadığını, %25.8'i idrar şikayeti yaşadığını, %27.3'ü kas-iskelet şikayeti yaşadığını, %40.2'si uyku düzeninin etkilendiğini, %36.9'u göz şikayeti yaşadığını, %40.8'i günlük hijyen davranışlarını ertelediğini belirtmiştir. Tüm bu parametrelerle internet bağımlılığı arasında anlamlı fark saptanmıştır. Sonuç: Uzun süreli sosyal izolasyon ve teknolojiye dayalı faaliyetler sağlıksız yaşam tarzı kalıplarının çocukta yerleşmesine sebep olarak pandemi geçtiğinde yeniden uyum sağlamada zorluklara yol açabilir. Fiziksel ve psikolojik sağlığı desteklemek için pandemi sırasında internet kullanımına yönelik dengeli ve etkili yaklaşımlara ihtiyaç vardır. Bu nedenle sağlık profesyonelleri, aileler ve eğitimciler bu riskler hakkında farkındalığa sahip olmalı ve güvenli sosyal etkileşim alternatifleri formüle etmelidir