Talasemi majör tanılı hastalarda transfüzyon öncesi ve sonrası kanama zamanının platelet fonksiyon analizi-200 testi ile değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ZEHRA DENİZ ÇELİK KURT
Danışman: Namık Yaşar ÖZBEK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Talasemi majör dünyada ve ülkemizde sık görülen önemli bir halk sağlığı sorunudur. Talasemi hastalarının tıbbi tedavisinde kaydedilen ilerlemelerle yaşam süresi anlamlı derecede uzamıştır. Bu tedavilerin en önemli basamağı olan düzenli kan transfüzyonları neticesinde tüm vücutta demir birikimi artar ve artan demir yükü nedeniyle başta karaciğer, kalp ve endokrin organlar olmak üzere pek çok organ ve sistem etkilenmiştir. Koagülasyon faktörlerinin sentez yerinin başlıca karaciğer olması nedeniyle demir birikimi koagülasyon sistemini de etkilemektedir. Birçok çalışmada talasemi majörlu hastalarda talasemik eritrositlerin prokoagülan aktivite göstermesi, karaciğer sentez fonksiyonunda azalma, artmış platelet aktivasyonu ve esas olarak kronik oksitadif stres zemininde vasküler endotel aktivasyonu nedeniyle koagülasyon sisteminde tromboza yatkınlık gösterilmiştir. Fakat talasemi hastalarında hiperkoagülabiliteyi gösterememiş çalışmalarda mevcuttur. Primer hemostazın tarama testi olan kanama zamanının klinik uygulamada pediatrik olgu grubunda uygulanma zorluğundan dolayı, platelet fonksiyon analizi-200 (PFA-200) testi alternatif test olarak kullanılır. Çalışmamıza 1 Şubat 2016-1 Şubat 2017 tarihleri arasında Sağlık Bilimleri Üniversitesi Ankara Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hematoloji Onkoloji Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Hastanesi Hematoloji/Onkoloji bölümünde takipli 49 talasemi majör hasta olgu grubuna ve 54 sağlıklı birey kontrol grubuna dahil edildi. Çalışmaya katılan talasemi majörlu hastalarda transfüzyon öncesi ve sonrası olmak üzere iki kez, kontrol grubunda ise bir kez PFA-200 ve hemogram tetkikleri yapıldı. Analiz sonuçlarında PFA-200 testi olgu grubunda transfüzyon öncesi normal değerlerden uzun iken, transfüzyon sonrası kapanma zamanı referans değerlere gerilediği görüldü (p<0,05); ancak bu değerler kontrol grubuna kıyasla halen uzun olarak tespit edildi. Bu durum beklenilenin aksine talasemi olgularında kanamaya eğilimi göstermesinin yanında, düzenli transfüzyon tedavisinin önemini ortaya koymuştur.