Kolon kanserli hastalarda yaşam kalitesi ve ilişkili faktörler
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, HAMİDİYE ULUSLARARASI TIP FAKÜLTESİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: TUĞBA KAYA
Danışman: Emin PALA
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Kolon kanseri nedeniyle takip ve tedavisi yapılan hastalarda yaşam kalitelerini değerlendirip, buna etki eden faktörleri araştırdık ve böylelikle kolon kanseri hastalarının yaşam kalitesini iyileştirmeye yönelik farkındalık oluşturmayı amaçladık. Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı nitelikteki bu çalışma için, Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesi Onkoloji Kliniği' nde tedavi olan en az 3 yıl ve üzeri kolon kanser tanılı 18 yaş ve üzeri 108 kişiyle görüşüldü. Onamları alınan katılımcılara; sosyodemografik bilgi formu, Erişkin Yaşam Kalite Ölçeği (QLACS) uygulanmıştır. Veriler SPSS 25.0 paket programı kullanılarak analiz edilmiştir. Bulgular: Katılımcıların %56.5'i erkeklerden oluşmaktadır. Vakaların histolojik tanısı %94,4 oranında adenokarsinomdu. Çalışmamızda kadınların erkeklere kıyasla "kansere özgü'', "nüks endişesi'' ve "ailesel endişeler'' puanları daha yüksek bulundu. Altmış yaş ve altındakilerin diğerlerine kıyasla "cinsel problemler'', kansere özgü alt boyutlardan olan "finansal problemler'' ile "görünüm'' puanları daha yüksekti. Geliri giderinden az olanların ve emeklilerin "Genel" puanı daha yüksek bulunmuştur. Eşlerinin dışında diğer kişilerden destek alanların eşlerinden destek alanlara kıyasla "Genel" puanı daha yüksek bulunmuştur.Zayıf olan hastaların diğer gruplara kıyasla "sosyal kaçınma'', "enerji/yorgunluk'' ve "görünüm'' puanları daha yüksektir. Kemoterapi almayanların alanlara kıyasla "Ailesel endişeler" puanı daha yüksek bulunmuştur. Kemoterapiye bağlı şikayetleri olanların olmayanlara kıyasla "Kansere özgü" puanı daha yüksekti. Ameliyat sonrası şikayetleri olanların olmayanlara kıyasla "Genel" puanı daha yüksek bulunmuştur. Sonuç: Çalışmamızda kadınların, altmış yaş altı hastaların, geliri düşük olanların, emeklilerin, zayıf olan hastaların, kemoterapiye ve ameliyata bağlı şikayetleri olanların yaşam kalitesi daha kötüydü. Bu bulgular, kolon kanserli hastaların yaşam kalitesini etkileyen faktörleri anlamamıza yardımcı olabilir. Bu tür araştırmalar, hastalıkları psikososyal açıdan anlamak ve daha etkili tedavi stratejileri geliştirmek için önemli bir adım olabilir.