Spinal vertebral dejenerasyonu olan hastalarda enstrümantasyon kullanımının akutfaz reaktanları üzerine etkisi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANTALYA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2026

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: KEREM YILMAZ

Danışman: Çağatay ÖZDÖL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Akut faz reaktanları, inflamatuar süreçlerde plazma düzeyleri değişen, klinik izlemde önemli rol oynayan proteinlerdir. Omurga cerrahilerinden sonra düzeyleri değişkenlik gösterebilir. Çalışmanın amacı, omurga cerrahilerinde enstrümantasyonun ve cerrahi lokalizasyonun, biyokimyasal ve klinik parametreler üzerindeki etkisini değerlendirmek ve postoperatif inflamatuar yanıt ile enfeksiyon riskini öngörmedeki olası rollerini incelemektir. Gereç ve Yöntem: Bu retrospektif çalışma, Sağlık Bilimleri Üniversitesi Antalya Eğitim ve Araştırma Hastanesi Beyin ve Sinir Cerrahisi Kliniği'nde 1 Ekim 2024 – 31 Aralık 2024 tarihleri arasında ameliyat edilen 202 hastayı kapsamaktadır. Hastalar tanı, lokalizasyon ve enstrümantasyon durumuna göre gruplandırıldı. 14 adet biyobelirteç, 5 zaman grubuna göre değerlendirildi. İstatistiksel analizlerde parametrik, non-parametrik, Ki-kare testleri, korelasyon analizleri kullanıldı ve p<0.05 anlamlı kabul edildi. Bulgular: Toplam 202 hastanın 116'sı kadın, 86'sı erkek, yaş ortalaması 54.8±13.2 (20-83) yıl idi. 91 hastaya enstrümantasyon uygulandı. Enstrüman kullanılan hastalar, daha ileri yaşta, daha uzun yatış süresine sahipti. Enstrümantasyon uygulanan grupta postoperatif dönemde PCT, CRP, NLO, glukoz, fibrinojen ve ESH düzeyleri belirgin şekilde daha yüksek, prealbümin ve albümin düzeyleri ise anlamlı olarak daha düşük seyretti. Her iki grupta CRP postoperatif 1. günde yükselmekle birlikte, enstrümantasyon uygulanan hastalarda kan düzeyleri daha yüksek seyrettiği ve normalleşmenin daha uzun sürdüğü izlendi. Benzer şekilde NLO, enstrümantasyon grubunda daha yüksek bulundu. Korelasyon analizlerinde, enstrümantasyon uygulanan grupta CRP düzeylerinin opere edilen mesafe sayısı ve yatış süresi ile pozitif korelasyon göstermesi, cerrahi kapsam arttıkça inflamatuar yanıtın ve klinik iyileşme süresinin uzadığını düşündürdü. SDH ve LDH hastaları karşılaştırıldığında yalnızca preoperatif NLO değerleri, LDH grubunda anlamlı derecede yüksek bulundu (p=0.023). Bu bulgular, disk hernisi lokalizasyonunun biyobelirteç düzeylerinde belirleyici olmadığına işaret etmektedir. Sonuçlar: Bu çalışma, omurga cerrahisinde enstrümantasyonun postoperatif inflamatuar yanıtı artırdığını ve uzattığını göstermektedir. Enstrümantasyon yapılan hastalarda inflamatuar yükün ve potansiyel komplikasyon riskinin daha yüksek olabileceğini düşündürmektedir. CRP ve NLO'nun omurga cerrahisi sonrası inflamatuar sürecin izlenmesinde pratik ve değerli biyobelirteçler olduğunu düşündürmektedir. Anahtar Kelimeler: Akut Faz Reaktanları, Enstrümantasyon, Omurga Cerrahisi