Obez çocuk ve adolesanlarda D vitamini düzeyinin insülin direnci ve metabolik parametrelerle olan ilişkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, BURSA YÜKSEK İHTİSAS SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: DİLEK DAMLA SAYMAZLAR
Danışman: Betül ORHANER
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Çalışmamızda obez çocuk ve adolesanlarda D vitamini düzeyi ile glikoz metabolizma bozukluğu (insülin direnci, diyabet), hiperlipidemi, hepatosteatoz, kemik metabolik parametreleri arasındaki ilişkiyi incelemeyi ve D vitamini eksikliği olan obez çocukların tedavi sonrası metabolik parametrelerindeki değişikliği saptamayı amaçladık. Gereç ve Yöntem: Çalışmamıza 01.06.2018-01.09.2018 tarihleri arasında Bursa Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Endokrinoloji polikliniğine başvuran vücut kitle indexi > 95 persentil olan ve 7-18 yaş arasındaki çocuk ve adolesan hastalar alınmıştır. Hastalar 25OH vitamin D düzeyine göre; çalışma grubu (25OH vitamin D 20 ng/ml) olarak iki grubu ayrıldı. İki grup fizik muayene ve laboratuvar bulgularına göre karşılaştırıldı. Çalışma grubundaki hastalara 24 hafta boyunca 2000 ünite/gün vitamin D3 tedavisi verildi. Tedavi öncesi ve sorası glikoz, insülin düzeyleri ve kilo değişimleri karşılaştırıldı. Bulgular: Hastaların ortanca yaşı kontrol grubu için 13 yıl (10-16), çalışma grubu için 14 yıl (11-15) olarak saptandı (p:0,3). Her iki grubun vücut kitle indeksleri (VKİ) benzerdi (p:0,30). Vücut yağ kitlelesinin çalışma grubunda kontrol grubuna göre daha yüksek olduğu saptandı (p<0,001). İki grubun insülin direnci (HOMA IR düzeyleri) durumu karşılaştırıldığında , çalışma grubunun kontrol grubuna göre HOMA IR düzeylerinin daha yüksek olduğu saptandı (p<0,001). Çalışma grubundaki hastaların tedavi öncesi ve sonrası HOMA IR düzeyleri değerlendirildiğinde, D vitamini tedavisi sonrası HOMA IR düzeyinin, tedavi öncesi döneme göre düştüğü gözlendi (p:0,009). Sonuç: Çalışmamızda obez hastalarda insülin direnci ile 25OH vitamin D düzeyi arasında negatif korele bir ilişki olduğunu ve 25OH vitamin D tedavisi sonrası insulin direncindeki azalma gösterilmiştir. Obez bireylerde düşük D vitamini seviyeleri, insülin direncini daha da artırarak metabolik sendrom, tip 2 diabet ve kardiyovasküler hastalık gelişimini hızlandırabilir. Düşük serum 25OH vitamin D seviyelerinin bağlantılı olduğu obezite, diyabet, kardiyovasküler hastalıklar gibi ciddi tıbbi sorunlar ile D vitamini tedavisinin düşük yan etki insidansı ve maliyeti birlikte göz önüne alındığında, obez hastalarda rutin serum 25OH vitamin D düzeylerini tespit etmek ve düşük bulunanlarda tedavi düzenlemek akılcı bir yaklaşım olacaktır. Anahtar kelimeler: Adolesan, Çocuk, D vitamin, İnsulin direnci, Obezite