Çocuk yoğun bakım hastalarında corrected count ıncrement (CCI) skorlaması ile trombosit transfüzyon etkinliğinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ADANA ŞEHİR SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ÇAĞLA KARAOĞLAN
Danışman: Defne Ay TUNCEL
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmada, Çocuk Yoğun Bakım Ünitesi'nde trombosit süspansiyonu alan hastaların, transfüzyondan sonraki 24 saat içinde hesaplanan düzeltilmiş sayım artışı; Corrected Count Increment (CCI) skorları incelenerek transfüzyon etkinliğinin değerlendirmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Kesitsel nitelikteki çalışmamıza Eylül 2022-Eylül 2024 tarihleri arasında Adana Şehir Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Yoğun Bakım Ünitesi' nde izlenen, trombositopeni nedeniyle trombosit transfüzyonu alan 2-18 yaş arası 105 hasta dahil edilmiştir. Hastaların yaş, cinsiyet, vücut yüzey alanı, hastalık tanıları, laboratuvar bulguları, yatış sürecindeki transfüzyon eşik değerleri ve transfüzyon bilgileri elektronik sağlık kayıtlarından elde edilmiştir. Trombosit transfüzyonu uygulanan hastalara ait veriler ve trombosit sayımları Kan Transfüzyon Merkezi' nden alınmıştır. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen hastaların %56,2'si kız, %43,8'i erkekti. Transfüzyon uygulanan hastaların %45,7'sinde düzeltilmiş sayım artışı; "çok düşük; CCI 7,5" bulunmuştur. Özellikle hematolojik malignitesi olan bireylerde "düşük CCI" oranı daha belirgin bulunmuş olup fark istatistiksel olarak anlamlıdır (p=0,030). Benzer şekilde, splenomegali tanısı bulunan hastalarda (p=0,017) ve daha önce plazma değişimi uygulanmış olan olgularda da "çok düşük CCI" görülme sıklığı anlamlı şekilde yüksek bulunmuştu (p=0,045). Transfüzyondan sonraki ilk yedi gün içerisinde yeniden trombosit transfüzyonu gereksinimi duyan hastalarda CCI değerlerinin, tekrar transfüzyon uygulanmayanlara kıyasla anlamlı düzeyde daha düşük olduğu tespit edilmiştir (p=0,001). Düşük CCI değerine sahip hastaların 24 saat sonrası ölçülen trombosit düzeyleri, normal CCI grubundaki bireylere kıyasla belirgin şekilde daha düşük olup bu fark istatistiksel olarak anlamlıdır (p<0,001). Hematolojik malignite, splenomegali, plazma değişimi ve sık transfüzyon öyküsünün trombosit refrakterliğini artıran ve CCI skorunu düşüren önemli etkenler olduğunu düşündürmektedir. Sonuç: Bu veriler CCI skorlamasının transfüzyon etkinliğini değerlendirmede, trombosit refrakterliğini ve tekrar trombosit ihtiyacını öngörmede kullanılabilecek bir parametre olduğunu göstermektedir. Özellikle Çocuk Yoğun Bakım Ünitesi gibi kritik hasta gruplarının takip edildiği birimlerde CCI izlemi yapılmasını, transfüzyon stratejilerinin etkin ve bireyselleştirilmiş şekilde planlanması düşünülmelidir.