Birinci basamakta 50-70 yaş arası bireylerin kolorektal kanser taraması hakkındaki bilgi, tutum ve davranışlarının kolorektal kanser taraması tutum inanç ölçeği ile değerlendirilmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İSTANBUL FATİH SULTAN MEHMET SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ERSAN ÖZER

Danışman: Berrin TELATAR

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

AMAÇ: Tüm dünyada en sık görülen kanser türleri arasında kolorektal kanserler erkeklerde en sık üçüncü sırada yer alırken, kadınlarda en sık ikinci sırada yer almaktadır. Ülkemizde kolorektal kanserler tüm kanser türlerinin %7,6' sını oluştururken, kansere bağlı ölümlerin de %7,4' ünden sorumludur. Tarama programları ile kolorektal kanserlere bağlı mortalite ve morbidite azaltılabilmektedir. Çalışmamızda birinci basamakta 50-70 yaş arası bireylerin kolorektal kanser taraması hakkındaki bilgi, tutum ve davranışlarını değerlendirmeyi amaçladık. GEREÇ VE YÖNTEM: Ekim 2020 - Kasım 2020 tarihleri arasında Beykoz Soğuksu Aile Sağlığı Merkezi' ne başvuran 50-70 yaş arası 148 bireyin 21 sorudan oluşan anket formu ve 16 sorudan oluşan Kolorektal Kanser Taraması Tutum İnanç (KKTİ) Ölçeği sorularını yanıtlaması istendi. Çalışmaya katılmayı kabul eden katılımcılar araştırmacı yardımı ile formu doldurdular. BULGULAR: Çalışmaya katılan katılımcıların %53,8' i erkek %46,2' si kadın olup hastaların yaş ortalaması 60.70±5.76 yıldır. Katılımcıların %65,4' ü KRK taramaları hakkında bilgi sahibi değildi. Katılımcıların %18,5' i daha önce KRK taraması yaptırmıştı. KRK taraması yaptırmayanların %58,5' i test hakkında bilgisi olmadığından yaptırmadıklarını ifade ettiler. Medeni durumun, cinsiyetin, eğitim düzeyinin, gelir düzeyinin ve aile de KRK öyküsünün KRK taramaları konusunda tutum ve davranışı etkilediği saptandı. Bilgilendirme sonrasında 34 katılımcıya gaitada gizli kan testi yapılmıştır. SONUÇ: Çalışmamızda 50-70 yaş arası bireylerin KRK taraması yaptırma oranının ve KRK taramaları hakkında bilgi düzeylerinin oldukça düşük olduğunu tespit ettik. Düşük olan bu oranların arttırılabilmesi için sağlık çalışanlarına ve hastalara farkındalık yaratılması ve bireylere tarama testi önerilmesi oldukça önemlidir.