Acil serviste klinik ve radyolojik olarak iskemik inme tanısı alan hastalarda mekanik trombektomi yapılan ve yapılmayan hastalarda stromal hücreden türetilen Faktör-1α seviyesinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, GÜLHANE TIP FAKÜLTESİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MEHMET DANACI
Danışman: Yavuz KATIRCI
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Acil Serviste Klinik ve Radyolojik Olarak İskemik İnme Tanısı Alan Hastalarda Mekanik Trombektomi (MT) Yapılan ve Yapılmayan Hastalarda Stromal Hücreden Türetilen Faktör-1α (SDF-1α) Seviyesinin Değerlendirilmesi Giriş ve Amaç: İnme, dünyada mortalite ve morbiditenin önde gelen sebeplerinden biridir. Acil Servise (AS) ilk 24 saatte gelen iskemik inme (İİ) tanısı alan hastalarda; mekanik trombektomi (MT) uygulanan ve uygulanmayan gruplar arasında Stromal Hücreden Türetilen Faktör-1α [Stromal Cell-Derived Factor-1α (SDF-1α)] düzeylerini karşılaştırmayı, ayrıca MT uygulanan hastalarda işlem öncesi ve işlem sonrası SDF-1α değişiminin klinik seyir ve mortalite ile ilişkisini belirlemeyi amaçladık. Gereç ve Yöntem: Bu çalışma, tek merkezli prospektif gözlemsel bir çalışmadır. Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesi AS'ye 1 Haziran 2024-1 Ekim 2025 tarihleri arasında İİ ile gelen hastalar MT işlemi uygulanan (n=75) ve uygulanmayan (n=76) diye 2 gruba ayrıldı. Demografik veriler, vital bulgular, laboratuvar parametreleri, nörolojik skorlamalar [National Institutes of Health Stroke Scale (NIHSS), Modifiye Rankin Skoru (mRS), Glasgow Koma Skalası (GKS)] ve SDF-1α düzeyleri karşılaştırılmıştır. Bulgular: Hastaların yaş ortancası 72 olup, %51,7'si kadındır. Hipertansiyon, %66,9 ile en sık komorbidite olarak saptanmıştır. MT yapılan grupta bazal NIHSS skorları anlamlı derecede yüksek, GKS skorları ise düşük bulunmuştur. Gruplar arasında başvuru anındaki SDF-1α düzeyleri arasında anlamlı fark saptanmamıştır (p>0,05). Ancak MT grubunda, işlem sonrası SDF-1α düzeylerinde istatistiksel olarak anlamlı bir artış saptanmıştır. Trombektomi grubunda 30 günlük ve 3 aylık mortalite oranları kontrol grubuna göre daha yüksek, yaşam süreleri ise daha kısa bulunmuştur. Bu durum, hastaların başlangıç nörolojik şiddetinin daha ağır olması ile açıklanmıştır. Trombolitik tedavi alan hastalarda başvuru anındaki SDF-1α düzeylerinin anlamlı derecede daha yüksek olduğu belirlenmiştir. MT grubu hastalarında, kapı-BT ve BT-rapor süreleri daha kısa, semptom-kapı süreleri daha uzun bulunmuştur. Sonuç: Trombektomi işleminin SDF-1α düzeylerinde artışa yol açarak rejeneratif süreçleri aktive ettiği gösterilmiştir. SDF-1α'nın İİ'de potansiyel bir biyobelirteç olabileceği düşünülmekle birlikte, klinik prognostik değerinin netleştirilmesi için daha geniş ölçekli çalışmalara ihtiyaç vardır. Anahtar Kelimeler: İskemik İnme, Mekanik Trombektomi, NIHSS, SDF-1α