Meme kanseri tespit edilen kadınlar ve sağlıklı kadınlarda meme kanseri risk faktörlerinin ve halp skorunun karşılaştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, KONYA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ÖZGE SENEMLİ
Danışman: Selma PEKGÖR
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Meme kanseri tespit edilen kadınlar ile sağlıklı kadınlar arasında HALP skorunu karşılaştırmayı ve meme kanserinin risk faktörlerinin incelenmesi amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Bu çalışma 1 Şubat 2024 – 31 Temmuz 2024 Konya Şehir Hastanesi Meme Polikliniği'ne başvuran 18 yaş üzeri 131 vaka grubu 171 kontrol grubu olmak üzere 302 kadın ile tamamlandı. Tüm katılımcılara sosyodemografik veri ve meme kanseri risk faktörleri anket formu uygulandı. Veri girişi ve istatistiksel analiz SPSS (Statistical Packet for The Social Science) versiyon 22.0 paket programı kullanılarak yapılmıştır. Bulgular: Katılımcıların yaş ortalaması 47,90 9,62 yıl bulundu. Katılımcıların %85,8'i çalışmıyor, %87,4'ü evli, % 79,1'i kentsel alanda yaşıyordu. Katılımcıların %13,6'sı halen sigara içmekteydi. Katılımcıların %56'sının fiziksel aktivitesi yok veya azdı. Katılımcıların %43,4'ü meme kanseri tanısı olan kadın vaka iken %56,6'sı meme kanseri tanısı olmayan kontrol grubu kadınlardan oluşuyordu. En sık bulunan kronik hastalık %23,5 ile hipertansiyondu, %61,9'unun sürekli kullandığı en az bir ilaç vardı. Kadınların ilk adet görme yaşı ortalaması 13,22 1,45 yıl bulundu. %92,4'ü doğum yapmış ve doğum sayısı ortancası 3, ilk doğum yapma yaşı ortancası 21 bulundu. Kadınların %10,3'ünün memesinde benign kitle olduğunu, %7,0'si çocukluk çağında toraks BT çektirme, %34,8'inin akrabasında meme kanseri öyküsü mevcuttu. Kadınların %52,3'ü kendi kendine meme muayenesini düzenli yapıp %89,4'ü mamografi çektirmişti. HALP skoru ortalaması 4,77 1,93 bulundu. Meme kanseri ile kontrol grubu arasında yapılan çalışmada, ev hanımı olanlarda (p=0,011), kırsalda yaşayanlarda (p=0,002), doğum yapmamış olanlarda (p=0,028), ilk doğumda anne yaşı büyük olanlarda (p=0,015), menopoz durumundakilerde (p<0,001), düzenli ilaç kullanımı olanlarda (p<0,001) meme kanseri daha fazla saptandı. Meme kanseri olanların albümin, lenfosit ve HALP skoru değerleri daha düşük tespit edildi (p<0,001,p=0,011,p=0,013). Sigara içenlerin HALP skoru yüksek bulundu (p=0,009). 49 yaş ve altında olanlarda albümin düzeyi 50 yaş ve üzerine göre yüksek bulundu (p=0,010). 49 yaş ve altında olanlarda hemoglobin düzeyi 50 yaş ve üzerine göre düşük bulundu (p=0,009). Diyabetes mellitusu olanların HALP skoru, olmayanlara göre düşük bulundu (p=0,035). Sonuç: Çalışmada meme kanseri olan kadınların kontrol grubuna göre, ilk teşhis anındaki kan değerleriyle hesaplanan HALP skorunun daha düşük olduğu gözlemlenmiştir. Meme kanserini taramada, HALP skoru kolay uygulanabilen bir parametredir ancak örneklem büyüklüğü genişletilerek daha kapsamlı bir çalışma yapılabilir. Anahtar Kelimeler: Meme Kanseri, HALP skoru, Risk faktörleri