Sağlıklı gözlerde geniş açılı görüntüleme yöntemi kullanılarak elde edilen fundus otofloresans görüntülerinin yaş gruplarına göre kantitatif olarak analizi ve tekrarlanabilirliğinin değerlendirilmesi

---

Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANTALYA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BERKAY TÜRKMEN

Danışman: Fulya DUMAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Giriş ve amaç: Floresans bir maddenin üzerine yansıtılan belli dalga boyundaki ışığı daha uzun bir dalga boyunda geri yansıtmasıdır. Otofloresans görüntülemede lipofusin gibi endojen floroforların bu özelliklerinden faydalanılarak invaziv bir girişim olmadan görüntü elde edilir. Geniş açılı görüntüleme sistemleri ile her yaş grubundan hastada çok kısa sürede ve dilatasyon gerekmeden kolaylıkla geniş açılı görüntüler elde edilmektedir. Biz de bu çalışmada geniş açılı görüntüleme ile elde ettiğimiz fundus otofloresans görüntüleri, görüntü işleme yazılımı ImageJ kullanarak analiz edip, optik disk ve damar gibi endojen floroforlar içermeyen yapıları da kullanarak, fundus otofloresansın hangi yaştan itibaren ölçülebildiğini, yaşa göre değişimini ve tekrarlanabilir ölçümler elde edilebilirliğini değerlendirmeyi amaçladık. Gereç ve yöntem: Kasım 2023'te hastanemiz göz hastalıkları kliniğine başvuran göz hastalıkları ve sistemik hastalıklar açısından sağlıklı yaşları 2 ile 60 arasında değişen 106 katılımcının 212 gözü çalışmaya dahil edilmiştir. Tüm görüntüler geniş açılı görüntüleme cihazı kullanılarak elde edilip ImageJ yazılımı ile uygun şekilde analiz edildikten sonra istatistiksel olarak değerlendirildi. Bulgular: Çalışmada 212 gözün incelenen sekiz makula segmentinde, bu segmentlerin ortalaması alınarak oluşturulan dört makula kadranında, merkeze farklı uzaklıklarda periferden belirlenen üç farklı noktada ve sekiz kadranın ortalaması alınarak hesaplanan ortalama makulada FOF değerlerinin tümü incelenen tüm yaş gruplarında istatistiksel olarak anlamlı şekilde yaşla birlikte artış göstermiştir. Yaş ile süperior, inferior ve temporal kadranlar; düzeltme uygulanmış ve uygulanmamış ortalama makula fundus otofloresansı yüksek düzeyde pozitif, periferden elde edilen fundus otofloresansı zayıf düzeyde pozitif korelasyon göstermektedir. Değerlendirilen sekiz makula segmentinden en yüksek fundus otofloresansına sahip segment sekiz numaralı segment, en yüksek kadran ise temporal kadran olarak belirlenmiştir. Perifere doğru gittikçe fundus otofloresansı azalış göstermektedir. Değerlendirilen tüm alanlar istatistiksel olarak mükemmel şekilde tekrarlanabilirlik göstermektedir ve düzeltme uygulanan ortalama makula ölçümlerinde uyum değeri daha yüksektir. Elde edilen sağ ve sol göz ölçümleri arasında istatistiksel olarak anlamlı fark yoktur. Sonuç: Yaş ile FOF gelişimi arasındaki güçlü ilişki geniş alan görüntüleme sistemiyle yapılan ölçümlerle gösterilebilmektedir ve tekrarlanan ölçümler arasında istatistiksel olarak mükemmel uyum vardır. Damar ve optik disk yapıları kullanılarak uyum arttırılabilir ve yaşla fundus otofloresansı arasındaki ilişki daha sağlıklı olarak gösterilebilir. Bahsedilen özellikleriyle kullandığımıza benzer geniş açılı görüntüleme sistemlerinin yüksek tekrarlanabilirlikle klinik pratikte kullanılabileceğini ve bu amaçla yapılacak daha çok çalışmaya ihtiyaç olduğunu düşünmekteyiz.