Kolon kanserlerinde gelsolin ve rac1 proteinlerinin metastaz ile ilişkisi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: CANBERT ÇELİK

Danışman: Sadettin ER

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Kolorektal kanserler 50 yaşın üzerinde artış göstermektedir. Dünyada ve ülkemizde kanser nedenli mortalitenin 3. en sık nedenidir. Kolon kanserlerine bağlı mortalitenin bu kadar sık olması klinisyenleri hastalığın prognozu üzerine çalışmaya yöneltmiştir. Moleküler belirleyiciler ve klinikopatolojik özellikler de prognozda önemli bir paya sahiptir. Hücre iskeleti proteini olan gelsolin ve Rac1'in hücrenin motilitesinde, plastisitesinde, invazyonunda, apopitoziste ve hücre içi sinyalizasyonda etkili olması metastaz üzerine de etkili olabileceğini düşündürmüştür. Biz de bu çalışmada kolon kanserlerinde gelsolin ve Rac1'in uzak organ ve lenf nodu metastazlarını göstermede prognostik önemini değerlendirmeyi amaçladık. Çalışmamızda Sağlık Bilimleri Üniversitesi Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi Genel Cerrahi kliniğinde 2010-2017 tarihleri arasında kolon kanseri nedeniyle elektif ve acil opere edilmiş 40 hasta incelendi. 40 hastanın klinik, radyolojik, patolojik kayıtları ve ameliyat raporları retrospektif olarak araştırıldı. Mikroarray tekniği kullanılarak preparatlar immunohistokimyasal olarak boyandı. Toplam 40 hastanın 20(%50)'sinde uzak organ metastazı mevcuttu. Uzak organ metastazı olmayan 20 hastanın da 10(%50)'unda lenf nodu metastazı mevcuttu. Çalışmada immunreaktivite skoru ile preparatlardaki Rac1 ve gelsolin ekspresyonları ölçüldü. Bu değerler ile metastaz varlığı arasındaki ilişki incelendiğinde; metastaz olan hastaların Rac1 değerinin (5,40±2,28) metastaz olmayan hastalara göre (3,80±1,88) daha yüksek olduğu görüldü(p:0,020). Gelsolin ile metastaz varlığı arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptanmadı(p:0,478). Rac1 ve gelsolin ile lenf nodu metastazı arasındaki ilişki incelendiğinde; lenf nodu metastazı olmayan hastaların gelsolin değerinin (6,10±3,03) lenf nodu metastazı olan hastalara göre (3,00±2,58) istatistiksel olarak daha yüksek olduğu görüldü (p:0,029). Rac1 ile lenf metastazı varlığı arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki bulunmadı(p:0,165). Literatürde bu konu hakkında çok az çalışma mevcuttur. Bu proteinler farklı kanser türlerinde araştırılmış ve farklı davranışlar sergileyebildiği gözlenmiştir. Ancak birçoğu ile sonuçlarımız koreledir. Çalışmamız Türk popülasyonundaki kolon kanserlerindeki kişiye özgü prognostik faktörlerin tanımlanarak sağ kalımın tahmin edilmesi, spesifik ilaç tedavilerinin geliştirilmesi, tümörün agresifliğini önceden tahmin edilmesi açısından ve Türk popülasyonundaki ilk çalışma olması açısından önemlidir. Anahtar kelimeler: Rac1, gelsolin, kolon kanseri, metastaz