Aile hekimliği polikliniğine başvuran 35 yaş ve üzeri hastaların kanser tarama testleri hakkında bilgi ve tutumları
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İZMİR TEPECİK SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MUAZZEZ ÖZSÖYLER
Danışman: Umut GÖK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Kanser, fiziksel rahatsızlıkların yanı sıra sosyal, maddi ve manevi yönleri ile mücadelesi zor bir hastalıktır. Erken evrede tanı alan vakaların tedavisi ileri evre vakalara göre hem daha kolay hem de daha az maliyetli olmaktadır ve hastaların yaşam kalitesine etkisi büyüktür. Erken tanıyla kansere bağlı ölümlerin önüne geçilebilmektedir. Bireylerin bu konudaki farkındalığı tarama testlerini yaptırmalarını sağlayarak sağlığın iyileştirilmesi konusunda katkı sağlayacaktır. Bu çalışmada da hastaların bu konuda bilgi düzeyi ve tutumunun değerlendirilmesi ve farkındalıklarının artırılması amaçlandı. Materyal ve Metot: Çalışmamıza, Aralık 2017-Ocak 2018 tarihlerinde Tepecik Eğitim Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği polikliniklerine başvuran 35 yaş üzeri 230 kişi dahil edildi. Katılımcılara yüz yüze görüşme yöntemiyle 32 sorudan oluşan anket uygulandı. Çalışmamız tanımlayıcı nitelikteydi. Verilerin analizinde SPSS 20.0 programı kullanıldı. Bulgular: Çalışmaya katılanların yaş ortalaması 49.3, %54'ü kadın, %87'si evli, %37.8'i ilkokul mezunu, %68.7'sinin gelir düzeyi orta, %53.5'i sigara içmiyor, %75.7'si alkol kullanmıyor olarak saptanmıştır. Yaş gruplarına bakıldığında %39.7'si ile en sık 45-54 yaş grubu daha sonrasında %30.1 ile 35-44 yaş grubu gelmektedir. Çalışmaya katılanların %72.2'si kanser taramaları hakkında bilgisi olduğunu beyan etmiştir. %6.1'i düzenli aralıklarla kanser taramasını yaptırdığını ifade etmiştir. Çalışmaya katılan kadınların %78.4'ü smear testini duymuş, %31.8'i smear testini yaptırmıştır. Çalışmaya katılan kadınların %82.5'i kendi kendine meme muayenesi hakkında bilgisi olduğunu , %50,8'i muayeneyi yaptığını belirtmiştir. Çalışmaya katılan kadınların %23'üne hekim tarafından meme muayenesi yapılmıştır. %19,2'si mamografi yaptırmıştı. Çalışmaya katılanların %22.6'sı GGK testini duymuş, %10.0'ı GGK testini yaptırmış, %32.6'sının kolonoskopi hakkında bilgisi var, %4.3'ü kolonoskopi yaptırmıştır. Çalışmaya katılan erkeklerin %15.5'i prostat kanseri hakkında bilgilendirilmiştir. Sonuç: Bu çalışmada katılımcıların büyük kısmının kanser tarama testleri hakkında bilgilerinin eksik olduğu ve buna bağlı olarak da yaptırma oranlarının düşük olduğu tespit edilmiştir. Halkın kanser tarama konusunda daha çok bilgilendirilmesi ve tarama testlerini yapmaları konusunda teşvik edilmeleri gerekmektedir. Bu konuda eğitimler düzenlenmelidir. Birinci basamak hekimlerine de bu konuda büyük görev düşmektedir. Anahtar kelimeler: Kanser taramaları, bilgi düzeyi, aile hekimliği, kanser