Kronik hastalıklarda periferik perfüzyon indeksinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HATİCE KÜBRA SİBER
Danışman: Mustafa ÇELİK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Çalışmamız kronik hastalığı olan hastaların periferik perfüzyon indeksi (PPI) ortalama değerlerinin kronik hastalığı olmayan kişilerdeki değerlerden farklı olup olmadığını ortaya koymayı amaçlamıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışmamıza Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği Polikliniklerine 23.12.2021-23.03.2022 tarihleri arasında herhangi bir nedenle başvuran, dahil etme kriterlerine uyan kişiler prospektif olarak dahil edildi. Hastalara sosyo-demografik verileri (yaş, cinsiyet, medeni durum, eğitim durumu, mesleği), sigara kullanım öyküsü, kronik hastalıkları (HT, DM, astım/KOAH, KDH), COVID-19 geçirme durumu, vital bulguları (kan basıncı, nabız sayısı, solunum sayısı, oksijen saturasyonu, vücut sıcaklığı), BMI (body mass index) ve PPI ölçüm değerleri ile alakalı sorular içeren veri toplama formu yüz yüze görüşme tekniği ile uygulandı. Veri analizleri IBM SPSS 25.0 (International Business Machines Statistical Package for Social Sciences, version 25) programı kullanılarak yapıldı ve tüm testler için p<0,05 istatistiksel anlamlılık düzeyi olarak kabul edildi. Bulgular: Çalışmaya Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği Polikliniklerine herhangi bir nedenle başvuran toplamda 327 kişi katıldı. Katılımcıların 181'i (%55,4) kronik bir hastalığı olmadığını belirtirken, 146'sı (%44,6) en az bir kronik hastalığı olduğunu ifade etti. Katılımcıların tıbbi özelliklerinin PPI değerleri ile ilişkisi değerlendirildiğinde; sigara kullanımı (p=0,021) ve diyabet tanısının (p=0,005) etkisi olduğu görüldü. Kronik hastalık ile PPI değerleri arasında (p=0,334) anlamlı bir ilişki saptanmadı. Katılımcıların yaş ile PPI değerleri arasında (p=0,048), ateş ile PPI değerleri arasında (p<0,001) ve BMI ile PPI değerleri arasında (p<0,001) pozitif yönlü, zayıf bir ilişki olduğu saptandı. Nabız ile PPI değerleri arasında (p<0,001) ve spO2 ile PPI değerleri arasında (p<0,001) negatif yönlü, zayıf bir ilişki olduğu saptandı. Sonuç: Çalışmamızda kronik hastalık varlığı ile PPI arasında anlamlı bir ilişki saptanmamıştır. Ancak kronik hastalıklardan DM olan hastalarda PPI değerleri daha yüksek bulunmuş ve istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptanmıştır. Noninvaziv, sürekli ve kolay uygulanabilir bir yöntem olan perfüzyon indeksi kronik hastalarda bozulmuş organ perfüzyonunun erken teşhisinde ve organ yetmezliğine yol açan doku hipoksisinin izlenmesinde pratik bir yöntem olarak kullanılabilir. Bu konuda daha büyük ölçekli ve daha çok sayıda çalışmaya ihtiyaç vardır. Anahtar Kelimeler: Diyabetes Mellitus, Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı, Periferik Perfüzyon Indeksi, Oksijen Saturasyonu