Acil servise başvuran gastrointestinal kanamalı hastalarda şok indeksi, kan basıncı indeksi, baz defisiti ve serum laktat düzeyinin mortaliteyi öngörmede etkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, ANKARA DIŞKAPI YILDIRIM BEYAZIT SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ BÖLÜMÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GİZEM DAĞDELEN
Danışman: Cemil KAVALCI
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş ve Amaç: Gastrointestinal (GĠS) kanama ile acil servislere baĢvuran hasta popülasyonu oldukça fazladır. Bu durum acil servislerde mortalite ve morbidite açısından ciddi önem taĢımaktadır. Biz bu çalıĢmada Ģok indeksi, kan basıncı indeksi, serum laktat düzeyi ve baz defisitinin gastrointestinal kanamalı hastalarda 30 günlük mortalite ile iliĢkisini araĢtırmayı amaçladık. Gereç ve Yöntem: ÇalıĢma 01.08.2020-31.10.2021 tarihleri arasında, Ankara DıĢkapı Yıldırım Beyazıt Eğitim AraĢtırma Hastanesi Acil Tıp Kliniğinde, GĠS kanama nedeniyle baĢvuran, endoskopik yöntemler ile tanısı konulan 18 yaĢ üstü hastalar alınarak prospektif olarak yapıldı. ÇalıĢmaya dahil edilen hastaların; yaĢları, cinsiyetleri, komorbid hastalıkları, ilaç kullanımları, vital bulguları, laboratuar bulguları, yapılan transfüzyon durumu, endoskopi sonuçları ve klinik tıbbi sonlanımları veri formuna iĢlendi. Veri formunda yer alan vital bulgular kullanılarak Ģok indeksi (ġĠ) ve kan basıncı indeksi (KBĠ) hesaplandı. Hastaların tıbbi sonlanımları (servis yatıĢı, yoğun bakım yatıĢı, taburcu, exitus) 30 günlük sağ kalım ve yatıĢ süreleri hastanemiz kayıt sistemi kullanılarak saptandı. Bulgular: ÇalıĢmaya dahil edilen toplam 152 hastanın %59,9 erkek idi. Hastaların yaĢ ortalaması 65,35 idi. Hastaların özgeçmiĢlerinde en sık %44,1 KAH ve %41,4 HT vardı. Ġlaç kullanım öyküsü olan hastalarda en sık %38,2 antiplatelet ve %32,9 antikoagülan kullanımı mevcuttu. Hastaların yapılan endoskopi sonuçlarında ise en sık %51,3 ile duodenal ülser mevcuttu. Hastaların ortalama sistolik kan basıncı (SKB) 116,04 mmHg, ortalama diyastolik kan basıncı (DKB) 67,91 mmHg idi. Hastaların Ģok indeksi (ġĠ) ve kan basıncı indeksinin (KBĠ) mortalite üzerine etkili olmadığı saptandı (p>0,05). SKB ve DKB etkenlerinin mortaliteyi öngörmede etkili bulundu (p<0,05). Hastaların ortalama baz defisiti -11,02 idi. Baz defisiti (BD) etkeni mortaliteyi öngörmede etkili olduğu görüldü (p<0,05). Sonuç: ÇalıĢmamızda Ģok indeksi (ġĠ), kan basıncı indeksi (KBĠ), laktat etkenleri mortaliteyi öngörmede etkili bulunmadı. Baz defisiti mortaliteyi öngörmede etkili bulundu. Anahtar Kelimeler: Gastrointestinal kanama, Ģok indeksi, kan basıncı indeksi, laktat, baz defisiti