Metabolik sendromlu hastalarda trigliserit glukoz indeksi ve inflamatuar parametreler arasındaki ilişkisinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MEHMET CENGİZ SİYER
Danışman: Kadem ARSLAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Metabolik sendromun ana başlatıcısı insülin direncidir ve metabolik sendromun subklinik inflamasyon ile ilişkili olduğu bilinmektedir. Çalışmamızda insülin direncinin göstergesi olan trigliserit glukoz indeksi ile inflamasyonun göstergesi olan inflamatuar parametreler arasındaki ilişkiyi araştırmayı, dolayısıyla metabolik sendromun saptanmasında, takibinde, tedavinin değerlendirilmesinde kullanılabilirliklerini ve bu konuda bilgi edinmeyi amaçladık. Gereç ve Yöntem: Çalışmamız için Sancaktepe Şehit Prof. Dr. İlhan Varank Eğitim Ve Araştırma Hastanesi dahiliye polikliniğine 10 Ocak 2024 - 30 Aralık 2024 tarihleri arasında herhangi bir sebeple başvuran 18-65 yaşları arası, International Diabetes Foundation (Uluslararası Diyabet Federasyonu) kriterlerine göre metabolik sendrom tanısı olan hastalar prospektif olarak incelendi. Dahil edilen hastaların başvuru anında yaş, cinsiyet gibi demografik özellikleri, tıbbi hikayeleri, fizik muayene bulguları, antropometrik ölçümleri kayıt altına alındı. Hastaların laboratuvar tetkikleri incelendi. İnsülin Direncinin Homeostatik Modeli Değerlendirilmesi ve Trigliserit-glikoz indeksi hesaplandı. İnflamatuar parametreler ile aralarındaki ilişkileri araştırıldı. Elde edilen veriler ile istatistiksel analizler yapıldı. Bulgular: Çalışmaya 61'i (%40,7) erkek ve 89'u (%59,3) kadın olmak üzere 150 Metabolik Sendrom tanılı hasta dâhil edilmiştir. Çalışmadaki hastalarının yaşları 19 ile 65 yıl arasında farklılık göstermekte olup, ortalama 44,52±10,33 yıldır. Çalışmadaki HOMA-IR oranı 2,7 ve üstünde olan hasta grubuna göre trigliserit glukoz indeksi için çizilen ROC eğrisinde, eğri altında kalan alan 0,642 ve standart hatası 0,046'dır. ROC eğrisi altında kalan alan istatistiksel olarak anlamlıydı (p=0,004). Trigliserit glukoz indeksi için kesme değeri 9,17 olarak bulundu. Bu değerin sensitivitesi %51,1, spesifitesi ise %75'tir. Çalışmadaki hastalarda trigliserit glukoz indeksi ile lökosit, nötrofil, bazofil, eozinofil, lenfosit, monosit düzeyleri arasında pozitif yönde istatistiksel olarak anlamlı korelasyon saptandı (p 0,05). Sonuç: Çalışmadaki hastalarda trigliserid glukoz indeksi ile glukoz, HBA1C, insülin, HOMA-IR, ALT, AST, total kolesterol ve trigliserid düzeyleri arasında pozitif yönlü istatistiksel olarak anlamlı HDL-Kolesterol düzeyleri arasında ise negatif yönlü istatistiksel olarak anlamlı korelasyon saptadık. Çalışmamızdaki hastalar metabolik sendrom kriteri varlığı sayısına göre trigliserit glukoz indeksi değerlendirildiğinde istatistiksel olarak anlamlı fark saptandı. 5 Metabolik sendrom kriteri olan hastaların trigliserit glukoz indeksi en yüksek iken 3 Metabolik sendrom kriteri olan hastanın trigliserit glukoz indeksi en düşük saptandı. Çalışmamızda trigliserit glukoz indeksi ile C-reaktif protein düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı olmayan pozitif yönlü korelasyon saptandı. Trigliserit glukoz indeksi ile lökosit, nötrofil, bazofil, eozinofil, lenfosit, monosit düzeyleri arasında ise pozitif yönlü istatistiki olarak anlamlı korelasyon görüldü. Trigliserit glukoz indeksi, metabolik sendromu ve yol açtığı subklinik inflamasyonu öngören pratik bir parametre olabilirliği açısından umut vericidir. Trigliserit glukoz indeksi ile inflamatuar parametrelerin yapılacak daha kapsamlı çalışmalarla diğer skorlamaların yerine veya onlarla birlikte kullanılabileceğini öngörmekteyiz. Anahtar Kelimeler: HOMA-IR, İnflamasyon, İnsülin Direnci, Metabolik sendrom, Trigliserit glukoz indeksi.