İnsülin kullanan diyabet hastalarında hipoglisemi korkusu ve yaşam kalitesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, HAMİDİYE SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, HEMŞİRELİK ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: EZGİ ERTAŞMIŞ

Danışman: Selda ÇELİK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu araştırma, insülin kullanan tip 2 diyabetli hastalarda hipoglisemi korkusu ve yaşam kalitesini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı olarak gerçekleştirilen araştırma, 16 Şubat 2023-30 Nisan 2023 tarihleri arasında bir devlet hastanesinin diyabet polikliniğine başvuran ve araştırmaya dahil edilme krtiterlerini karşılayan 210 insülin kullanan tip 2 diyabet hastası üzerinde gerçekleştirilmiştir. Veriler 'Hasta Bilgi Formu', 'Hipoglisemi Korku Ölçeği' ve 'SF-36 Yaşam Kalitesi Ölçeği' kullanılarak toplanmıştır. Elde edilen veriler IBM SPSS Statistics v23.0 programında p<0,05 anlamlılık seviyesinde ve %95 güven düzeyinde analiz edilip raporlanmıştır. Bulgular: Çalışmaya katılan bireylerin yaş ortalaması 51,21±5,19 yıldır. Hastaların %51,4'ü kadın, %69'u evli, %60,5'i ilköğretim mezunu, %54,3'ü herhangi bir işte çalışmamaktadır. Diyabetli bireylerin hastalık süresi ortalaması 6,67±1,49 yıldır. Çalışmada, diyabetli bireylerin Hipoglisemi Korku Ölçeği toplam puan ortalamasının 49,02±4,13, davranış alt boyutu puan ortalamasının 24,01±3,11 ve kaygı alt boyutu puan ortalamasının 25,00±4,70 olduğu belirlenmiştir. Katılımcıların SF-36 Yaşam Kalitesi Ölçeği alt boyut puan ortalamaları incelendiğinde, fiziksel fonksiyon için 74,90±10,56, fiziksel rol güçlüğü için 60,00±25,08, emosyonel rol güçlüğü için 69,04±29,13, enerji için 44,92±6,07, mental sağlık için 43,63±5,06, sosyal fonksiyon için 56,54±11,61, ağrı için 60,29±8,41 ve genel sağlık algısı için 43,54±5,80 olduğu tespit edilmiştir. Hipoglisemi Korku Ölçeği'nde alınan puan arttıkça bireylerin yaşam kalitesinin düştüğü görülmüştür (p<0,05). Regresyon analizinde hipoglisemi korkusunun fiziksel fonksiyon, fiziksel rol güçlüğü, emosyonel rol güçlüğü, enerji ve genel sağlık algısı üzerinde yordayıcı olduğu belirlenmiştir. Sonuç: İnsülin kullanan diyabetli bireylerin hipoglisemi korkusu ve yaşam kalitesi düzeylerinin sağlık profesyonelleri tarafından değerlendirilerek diyabetin akut komplikasyonu olan hipoglisemiye dikkat çekilmesi, düzenli olarak eğitimlerde ele alınması önerilmektedir.